Z Magazine
  • In dit nummer Path 400 Created with Sketch.

  • Z Magazine - september 2016 Path 400 Created with Sketch.

  • Menu Path 400 Created with Sketch.

Oval 3 + Path 400

Not as Usual

Ongewoon. Bijzonder. Opmerkelijk.

Waarom praat Trump als een kleuter met ADHD? Hoe hou je overal contact met je trouwe viervoeter? En met hoeveel fooi kom je tegenwoordig weg uit een duur New Yorks restaurant? Dit viel ons op deze maand:

Duurste restaurant New York schaft fooi af

Zo. Dat scheelt een slok op de saké. Het Japanse restaurant Masa in New York heeft besloten niet langer tips te accepteren. Het besluit staat in het teken van een bredere trend in Amerika om het minimumloon te verhogen nu steeds meer Amerikanen die in de dienstverlening werken nauwelijks de eindjes aan elkaar kunnen knopen. In plaats van de beloning over te laten aan de grillen van de gast, nemen de restaurateurs nu hun verantwoording en zorgen via een prijsverhoging voor meer sociale zekerheid.

Nu de fooi niet meer bovenop de totaalprijs komt, weten eters bij Masa voortaan precies waar ze aan toe zijn na afloop van het gastronomisch genoegen. De standaard menuprijs gaat van 450 dollar naar 595 dollar, wat een diner voor twee ongeveer even duur maakt als een topmodel laptop. Overigens hoeft men het hier niet bij te laten. Masa is berucht vanwege de extraatjes die men kan bestellen, zoals een portie Ohmi-beef (een paar plakjes voor 150 dollar)  en het witte truffelijs (een bolletje voor 68 dollar). Ter vergelijk: een driegangendiner bij Ciel Bleu, het topsterrenrestaurant in het Amsterdamse hotel Okura kost zo’n 180 euro. Maar daar komt de fooi nog wel bovenop.

Altijd contact met je kantoorhond

Het schijnt dat het hebben van een kantoorhond goed is voor de fysieke en geestelijke gezondheid. Fysiek omdat honden microben meedragen die de menselijke weerstand versterken. En mentaal omdat een hond troost kan bieden nadat je door een klant bent uitgemaakt voor incompetente idioot. Nu ziet niet iedere werkgever het zitten dat de kantoortuin in een kennel verandert. Voor wie aangewezen is op de thuishond en daar tijdens kantooruren toch contact mee wil houden, is er het PetChatz-systeem.

PetChatz is interactief. De hond kan niet alleen op afstand worden toegesproken. Ook is het mogelijk via PetChatz een bepaalde geur te verspreiden waarmee het eventueel onrustige huisdier weer een beetje tot  bedaren wordt gebracht. Daarnaast is er de mogelijkheid om spelletjes te doen die, wanneer ze goed worden volbracht, kunnen worden beloond met hoge kwaliteit knabbels zonder toegevoegde geur-, kleur-, of smaakstoffen. Aan de cameramodule zitten geen scherpe hoeken waar de geliefde viervoeter op kan kauwen. Deze Skype voor huisdieren is volgens de producent daarom volkomen veilig.

Het geheim achter Trump’s bizarre taalgebruik

Donald Trump’s doen en laten in aanloop naar de Amerikaanse presidentsverkiezingen roept flink wat reacties op. Niet in het minst door het tamelijk unieke taalgebruik van de Republikeinse hoop in bange dagen. Nu valt over de inhoud genoeg te zeggen. Ook de vorm die The Donald kiest om zijn gehoor te overtuigen op hem te gaan stemmen, is onderwerp van discussie.

Zo kwam een Britse taalkundige tot de conclusie dat Trump communiceert als een kleuter met een concentratieprobleem. Een Amerikaanse historica stelt na onderzoek dat Trump’s speeches vol niet-afgemaakte gedachten zitten.

Is de raaskallende Trump dus een idioot die geen flauw idee heeft waar hij mee bezig is? Dat lijkt iets te kort door de bocht. Youtuber Nerdwriter analyseert aan de hand van een antwoord dat Trump gaf tijdens een talkshow, hoe Trump zijn zinnen opbouwt.

Hij komt hierbij tot de conclusie dat er achter de rammelende formuleringen, uitweidingen die op niks uitlopen en onzinnige terzijdes wel degelijk een systeem schuil gaat. Niet zo vreemd. Trump is vóór alles een meesterverkoper. En dat is zijn bizarre taalgebruik goed terug te zien.  

De zelfbouwers

Een huis als een pas gelande merel

Antoine Achten en zijn vrouw Esther besloten na een druk bestaan in Rotterdam voor een ander leven te kiezen. En daar hoorde een nieuw huis bij. In het Noord-Brabantse Vortum-Mullem bouwden ze een bijzondere woning met B&B, vergaderruimte én een gevel van zwartgeblakerd hout.

Architect: Haiko Meijer, Architecten​bureau Onix NL 
Bouwoppervlak: 9 meter breed, 17 meter lang
Kavel: 1200 m2
Bouwtijd: circa 8 maanden

Wat vooraf ging:
Dat Antoine Achten ooit een eigen huis ging bouwen lag wel een beetje in de lijn der verwachtingen. De designmanager (o.a. bij TNT Post) hield zich jaren bezig met het beoordelen van ontwerpen van anderen, onder meer als jurylid van de Dutch Design Awards. Nu werd het tijd voor een eigen opdracht.

De plek:
Achten en zijn vrouw besloten het Rotterdamse leven achter zich te laten en terug te verhuizen naar de streek waar hij oorspronkelijk vandaan kwam. De zoektocht naar een geschikte bouwkavel bracht hen naar Vortum-Mullem in de Brabantse gemeente Boxmeer. Antoine: “Onze wensen waren duidelijk. Een kavel van enige omvang, aan alle kanten vrij gelegen en een gunstige ligging.” Dat laatste was van belang: Achten wilde aan huis een dubbel gastenverblijf en vergaderruimte gaan exploiteren.

Het ontwerp: 
Als architect viel Haiko Meijer van het Groningse Onix NL in de smaak, een vooruitstrevend bureau dat uitblinkt in het maken van ontwerpen die de tradities huldigen zonder belegen te worden. ‘Ik heb een merel ontworpen die op jullie kavel landt’, aldus de architect. Hij paste daarbij een bijzondere ontwerptechniek toe.

De gevel van de woning, dat qua vorm verwijst naar de schuren in de omgeving, werd bekleed met een gevelbekleding van geblakerd hout volgens het eeuwenoude Japanse procedé Shou Sugi Ban. Achten: “De verkoolde laag werkt beschermend. Als het zonlicht er op valt zie je hetzelfde effect als bij het verenkleed van een merel, een parelmoeren kleurschakering.” Achten waarschuwt bezoekers wel dat ze niet in hun witte t-shirt tegen z’n huis moeten leunen. “Dan kan die de was in.”

De uitvoering:
Blackbird, zoals het huis werd gedoopt, is een zogenaamd hybride ecowoning. De constructie bestaat uit hout, glas maar ook steen. Volledige houtskeletbouw viel volgens Achten uiteindelijk net buiten het budget. De gastenkamers zijn okergeel geschilderd, een verwijzing naar het klassieke Brabantse geel, maar ook een referentie aan de gele snavel van de merel. Bij het ontwerp is slim rekening gehouden met de scheiding van de vergader- en gastenruimtes en de woning, die beide eigen in- en opgangen hebben.

Punt van verbetering:
De forse glazen gevel op het zuiden waar al het zonlicht binnenvalt, is een esthetisch fraaie oplossing die het huis mooi transparant maakt. Helaas wordt het binnenklimaat er ook negatief door beïnvloedt zo geeft Achten ruiterlijk toe: “Maar wie mooi wil zijn, moet pijn lijden.”​ Niet al te veel of te lang: er wordt momenteel gewerkt aan een natuurlijke oplossing, onder andere door het planten van enkele heel grote bomen.

 

Reclameman gaat bier brouwen


Rickert van der Vlies (45 jaar, uit Amsterdam) runde samen met een compagnon een grafisch ontwerpbureau. Ze begonnen met simpel webdesign maar ontwikkelden zich gaandeweg in het maken van heel specialistische 3D-ontwerpen voor grote reclamebureaus en hun nog grotere klanten.

De geavanceerde ontwerpen belandden in internationale campagnes van automerken en frisdranken. En de zaken gingen crescendo. “Steeds meer opdrachtgevers ontdekten de mogelijkheden van 3D design in commercials”, zegt Van der Vlies. “We kregen het alsmaar drukker.” Tot het spaak liep. “We werkten al jaren samen en soms is het dan goed om uit elkaar te gaan.”

Hierna ging hij bij een reclamebureau werken, in vaste dienst.

Een 'perfect storm'
Deze carrière move pakte uiteindelijk niet helemaal uit zoals gewenst. Na een tijdje projecten voor –wederom- grote klanten te hebben geleid, kwam Van der Vlies in een zogeheten 'perfect storm' terecht. Niet alleen raakte hij overspannen. Het bureau verloor midden in economisch barre tijden ook nog eens één van haar belangrijkste klanten. Van der Vlies kwam werkloos thuis te zitten. “Ik wilde al lange tijd iets anders. Maar nu móest ik een andere keuze maken.”

Nadat solliciteren bij diverse reclamebureaus vruchteloos bleef, besloot hij zich op een andere voorliefde te storten: bier. Als hobby was hij al een paar jaar eerder begonnen zijn eigen bier te brouwen. Hij brouwde thuis in een installatie die de hele carport in beslag nam. In kleine oplage bracht hij zijn eigen craft-beer Eastern Docklands Brewing uit, dat hij aanbood aan specialistische biercafé’s.

Tweederde minder salaris
Bij een van die cafés, Het Arendsnest in Amsterdam, ging hij aan de slag als barman. Een stap die wel enige hoofdbrekens bezorgde: “Ik werk in een biercafé dat door bierconnaisseurs officieel tot het beste biercafé van Nederland is verkozen. Ik kan hele dag over bier te praten. Maar ik twijfelde wel of dit me voldoende uitdaging zou bezorgen.”

"Ik ben inmiddels bekend geraakt met de wereld van de toeslagen"

Ook de forse teruggang in inkomen moest even weggeslikt worden. Naar eigen schatting verdient hij nu twee derde minder dan in zijn tijd in de reclamewereld. “Ik ben inmiddels bekend geraakt met de wereld van de toeslagen.”

Niet veel veranderd
Inmiddels heeft hij als barman enkele carrièrestappen gezet. Hij is assistent-bedrijfsleider en verzorgt de inkoop. Is hij tevreden met z’n radicale overstap van de glimmende reclamesector naar de diepbruine biercafé’s?

Van der Vlies: “In wezen is er niet zo veel veranderd. Toen wij websites begonnen te bouwen, vond ik internet fantastisch. Toen we campagnes gingen maken, lag daar m’n hart. En nu brouw ik bier. Ik moet wel bekennen dat bier brouwen en tappen het leukste is dat ik ooit gedaan heb. Je eigen biertje serveren aan een gast en dan de reactie afwachten, dat is zo’n geweldige ervaring. Ik kan het iedereen aanraden.”

Scherp, scherper, scherpst

In samenwerking met Samsung

De kwaliteit van televisieschermen heeft de afgelopen jaren enorme sprongen gemaakt. Marktleider Samsung rekt de grens van wat van mogelijk is nu nog verder op met de release van de Samsung SUHD TV, voorzien van nieuwe quantum dot technologie.

Wie zich in de wereld van de smart-tv’s begeeft, loopt het risico de weg kwijt te raken in een doolhof van termen en specificaties die vaak meer vragen oproepen dan ze beantwoorden. Maar achter alle letterreeksen, getallen en pixels gaan wel degelijk belangrijke innovaties schuil, weet Maurice Howldar van Samsung in toelichting op de Samsung Quantum dot SUHD tv.

Quantum dots

SUHD staat voor de nieuwe definitie van levensecht​, verklaart Howldar. “De belangrijkste innovatie van SUHD is de toepassing van quantum dot technologie. Hoe het werkt is dat het lcd-beeldscherm wordt voorzien van een laag quantum dots. Zodra er licht op schijnt, lichten deze kristallen op. Het effect is meer helderheid en een hoger kleurbereik. Bovendien, ook niet onbelangrijk, is het energiegebruik een stuk lager dan bij conventionele televisies.”

Snoepgoed

De SUHD-tv’s van Samsung leveren dus een veel helderder en kleurrijker beeld op dan ‘gewone’ televisies, en dat betaalt zich vooral uit bij het kijken naar beelden die optimaal gebruik maken van de nieuwe technologie. Howldar: “Wat de kijker vooral zal opvallen is dat bijvoorbeeld films die in 4K bekeken kunnen worden, een veel mooier contrast opleveren samen met diepere zwartwaarden. Het effect is een soort snoepgoed voor je ogen.”

Drie films die je in UHD HDR Blu-ray moet zien

Sommige films zijn visueel zo mooi, dat ze vragen om een ultieme weergave. Deze Blu-ray films moet je zeker (nog) eens kijken op een UHD HDR tv:

  • The Revenant - Visueel, dicht op de huid spektakel met levensechte achtervolgingen in de ijzig koude, waanzinnig mooie Rocky Mountains. 
  • The Martian - Alsof je samen met Matt Damon op Mars bent achter gebleven en over de rode planeet wandelt. Nu maar hopen dat ze jullie op tijd komen halen.
  • Life of Pi - Vanuit grafisch oogpunt was het al een baanbrekende klassieker, maar na het in UHD HDR Blu-ray gezien te hebben gaat zelfs de nuchterste kerel van tijgers houden. 

Apps

Naast superscherp worden de tv’s van Samsung ook steeds slimmer. Dankzij de integratie van het eigen besturingssyteem Smart Hub UI kunnen de tv’s allerhande apps downloaden waardoor diensten als Netflix en Youtube direct bediend kunnen worden. Daarnaast kan dankzij de vele HDMI-poorten en USB-aansluitingen meerdere randapparatuur worden aangesloten.

Zonlicht

In de reviews die inmiddels over de Samsung SUHD tv zijn verschenen wordt de beeldkwaliteit geprezen als een van de beste die momenteel op de markt is. Eén van de reviews vermeldt zelfs dat het zonlicht dat het scherm produceert dusdanig waarheidsgetrouw is, dat de kijker - zoals bij de 'real deal' - de neiging heeft de ogen even samen te knijpen. Howldar: “Het is niet voor niks onze scherpste tv van het moment.”

De SUHD-tv's ontvingen tot dusver dan ook 5 'Best Getest' awards van de Consumentenbond.

Foodpionier in gevecht met de verspilling

Hoe Bob Hutten van positief ondernemen zijn handelsmerk maakt

Bob Hutten vindt het onterecht dat sociaal, duurzaam ondernemerschap in Nederland niet beloond wordt. Hij pleit voor een ‘nieuwe werkelijkheid’ waarin het streven naar het hoogste rendement wordt ingeruild voor geld verdienen met een geweten. In gesprek met een kleurrijk ondernemer.

Een bezoek aan Hutten Catering in Veghel is een prikkelende ervaring. Wie in de buurt komt van de hoofdvestiging, een arcadisch gebouw op een zichtlocatie aan de rand van een bedrijventerrein, wordt onthaald met zachte jazz die uit strategisch verborgen speakers klinkt. Bob Hutten vertelt later dat hij zich persoonlijk heeft bemoeid met de muziekkeuze.

Eenmaal binnen krijgt het bezoek een flesje water aangeboden met op het etiket de dubbelzinnige vraag: ‘Gaat u gelukkig weg, of gaat u gelukkig weg?’. Inloggen op het wifinetwerk gebeurt middels het password ‘leukdatuerbent’.

Even verderop op het industrieterrein ontvangt Hutten, flamboyant gekleed in een blauw designerjasje met bijpassende schoenen, zijn gasten in de kantine van een nieuwe locatie, de zojuist geopende Verspillingsfabriek. Bij de lift wordt geadviseerd vooral de trap te nemen. In een wachtruimte staan first-class vliegtuigstoelen. Op de vloer is met cijfers een hink-stap-sprong parcourtje uitgezet.

De kantine is ingericht als een Australische beachbar en draagt de naam De Boomerang. Naast een hoek met lopend buffet staat een half doorgezaagde 2CV die is omgebouwd tot groentestal. Het meubilair is gemaakt van gerecycled hout. Hutten biedt onmiddellijk een lunch aan, want samen eten: dat verbroedert.

Later verplaatst het gesprek naar een kamer die is ingericht als een klassieke kapsalon. Dit is een knipoog naar de afdeling inkoop die ook op de gang gevestigd is: “Daar worden ze ook geknipt en geschoren.”

Groeien tegen de trend in
Hutten Catering maakte de afgelopen vier jaar een stormachtige groei door. De onderneming groeide jaarlijks met zo’n vijftien procent in een cateringmarkt die door de crisis juist met zestien procent kromp. Het bedrijf steeg vier plaatsen in de top tien van grootste cateringbedrijven in Nederland en bezet nu de zesde positie. Jaarlijks wordt er zo’n tachtig miljoen euro omgezet. Er werken meer dan zestienhonderd mensen. 

Wat is het idee achter de nieuwe Verspillingsfabriek?

“De Verspillingsfabriek verwerkt reststromen groente tot sauzen en soepen. Er wordt jaarlijks alleen in Nederland al voor vijf miljard euro aan voedsel weggegooid. Wereldwijd produceren we genoeg eten om negen miljard monden te voeden. Dit pand stond tien jaar leeg. Toen we er introkken besloten we iedere ruimte een eigen bestemming te geven en zo veel mogelijk in te richten met verspilde materialen. Alles hier staat in het teken van de strijd tegen de verspilling.”

Je wilt graag iets goeds doen?

"Dat noem ik het stretchen van het geluk van de ander"

“Mijn motivatie is: je krijgt de aarde in handen, en je gaat hier weer vandaan. In de tussentijd kun je maar beter proberen om de aarde iets beter achter te laten dan toen je ‘m aantrof. Door een bijdrage aan cultuur, natuur en de mensheid. Het kan morgen met mij afgelopen zijn. De vraag is: wat heeft dat dan voor zin gehad? Daar hou ik me mee bezig.”

De vraag is ook of anderen daar wel op zitten te wachten.

“Inderdaad. Maar dat noem ik het stretchen van het geluk van de ander.”

Dat klinkt tamelijk abstract.

“Dat valt wel mee. Wat wij als mensen onvoldoende doen is geluksschilderijen maken. Een beeld van waar we naartoe willen. Dat mis ik ook bij veel grote leiders. Ze zetten geen beeld neer. Martin Luther King liet iedereen geloven in iets waar die mensen eigenlijk al in geloofden. Hij maakte de verlangens van mensen concreet.”

Hutten vertelt over een omslag in zijn leven, rond z’n zesendertigste, toen een scheiding hem confronteerde met zichzelf en hij een zoektocht begon die langs een hele reeks coaches en psychologen voerde. Hutten bedacht dat het roer om moest. Niet, net zoals zijn ouders, je alleen maar een slag in de rondte werken. Maar op zoek naar betekenis in het leven.

De Verspillingsfabriek
De laatste uitbreiding van Hutten is een soep- en sauzenfabriek die volledig draait op reststromen. De koppen en kontjes van tomaten die overblijven worden door mensen die afstand tot de arbeidsmarkt hebben verwerkt tot hoogwaardige producten. Aan het opzetten en inrichten van de productielijnen zijn jaren voorbereiding vooraf gegaan. De investeringskosten van twee miljoen euro zijn door Hutten zelf opgebracht.

Hoe ben je die midlife-crisis te boven gekomen?

“Ik trof een therapeut die me de methode ‘het pad’ liet doen. Aan het eind moest ik dus dat net genoemde geluksschilderij maken. Als je een tekening maakt, is het net alsof je een afspraak maakt met je hersenen. Ik ben er heel doelgericht van geworden.”

Je verwijt politici dat ze geen visie hebben. Wat zouden ze anders moeten doen?

“Wilders speelt een gemakkelijk spel door te benoemen wat er mis is zonder oplossingen. Rutte gaat er prat op dat hij geen enkele visie heeft. Als leiders geen visie hebben, waar loopt iedereen dan met z’n allen naartoe? Als ik hier binnen het bedrijf geen visie zou hebben, dan wordt het een grote vergaarbak van concepten en ideeën. Dan ben je geen leider, maar een duwer.”

Hoe vertaal je deze denkwijze in de praktijk?

"We hebben het twee keer per jaar met onze ‘samenwerkers’ over hun geluk op de werkvloer"

“Ik heb een corporate movie laten maken die iedereen die hier werkt te zien krijgt. Je moet doorlopend die bewijslast voor je ideeën blijven herbevestigen. Daarom hebben we Mijn Hutten, een intern internetportal. Op die manier kunnen we de boodschap die ook in de film zit blijvend herhalen.”

Gelooft iedereen daar in?

“Nee. Iedereen kent het best z’n eigen conditie. Als ik met jou over geluk wil praten, is het maar zeer de vraag of je dat toelaat.”

Hoe breng je je ideeën over op de mensen in het bedrijf?

“We hebben het twee keer per jaar met onze ‘samenwerkers’ over hun geluk op de werkvloer. Er is een gesprek met een manager. En ze vullen een geluksscan in met een dertigtal vragen. Zo maken we inzichtelijk waar mensen kunnen groeien.”

Heeft dat effect?

“Hoe hoog denk je dat ons verloop is? Laag. Maar als mensen graag bij je willen blijven werken, heeft als bijeffect dat je moet blijven groeien.”

Vind je dat voor het vinden van oplossingen op het gebied van duurzaamheid de bal bij het bedrijfsleven ligt?

“Het bedrijfsleven geeft op dit moment een euroantwoord. Wij zitten in een tijd van operational excellence. Bedrijven zijn geldmachines met een hijgende aandeelhouder die het niet kan schelen hoe het rendement gehaald wordt. Het leefbaar maken van de wereld en een massa die zo veel mogelijk geld uit bedrijven wil persen, dat zijn twee ideeën die met elkaar in gevecht zijn.”

Hoe moet dat anders?

“Bedrijven die duurzaam werken en iets bijdragen aan de wereld, zouden minder vennootschapsbelasting moeten betalen. Bedrijven die goed werken, verdienen nu eenmaal minder. Alleen maar nemen en niks geven, dat is pure armoede.”

Geldt dat ook voor Hutten Catering?

“Ik maak twee tot drie procent rendement. Dat is minder dan de markt. Maar het is mijn bedrijf. Ik ben de enige aandeelhouder. Dus ik kan me dat permitteren.”

Vind je dat goed gedrag eigenlijk wordt bestraft in plaats van beloond?

“In Amerika heb je bedrijven die een geïsoleerde propositie hebben en daarvoor beloond worden met een lagere belasting. Die waarheid zouden wij ook moeten omarmen.”

Kun je een voorbeeld geven?

“Ik heb in totaal 96 mensen met een achterstand tot de arbeidsmarkt werken. Hier bij de Verspillingsfabriek ​nu twaalf, bij onze bakkerij met doven en slechthorenden nu negen. Doe ik dat om meer rendement te halen? Nee. Heb ik daar altijd voordeel van? Ook niet. Ze beuken me er gewoon op prijs af. Want de markt interesseert het geen ene flikker of je dat soort mensen werk biedt of soep maakt van restproducten. Als ik tenders altijd wil winnen, moet ik anders gaan werken. Maar dat wil ik niet.”

Wat is je plan?

“De wetgever moet begrip tonen. Als we sociaal maatschappelijke kengetallen vaststellen, dan kun je bijvoorbeeld op vijftien kenmerken scoren. Scoor je hoog, ga je minder vennootschapsbelasting betalen.”

Ik hoor je concurrenten nu al ageren tegen overheidsingrijpen in de markt.

“Het gaat me om de volgende generaties. We zullen het moeten hebben van bedrijven die de stap durven zetten en naar een betere samenleving toe willen. Daar zal de overheid een rol in moeten spelen.”

Hoe krijg je zo’n omslag in denken voor mekaar?

“Ik had hier laatst tweehonderd financials. Die vroeg ik: kan iemand me hier uitleggen waarom tien procent rendement heilig is? Geen antwoord. Dit is een heilige graal. Ik vind dat we dat ter discussie moeten stellen. Je zult het eerlijker moeten verdelen.”

De Verspillingsfabriek is niet alleen een productielocatie, maar moet ook een kenniscentrum worden: het Centrum Tegen Verspilling in Europa. Wat is het idee?

"Ik was een Jezus was die moest afleren om een Jezus te zijn"

“Voedselverspilling ontstaat onder meer doordat wat er geplukt niet lang genoeg houdbaar wordt gemaakt. Wat wij doen is een bewerking aan het proces toevoegen. Dat moet wereldwijd gaan gebeuren. Daarom hebben we overheid, opleidingen, universiteiten en het bedrijfsleven bijeen gebracht. Daarvoor is ook ruimte in dit pand gereserveerd. Het doel is: vijfentwintig procent minder verspilling. Ik hoop op een portfolio van oplossingen die exemplarisch kan worden voor de rest van de sector. Openbaar en wereldwijd.”

Wat kunnen andere bedrijven van Hutten leren?

“Wat ik wil is dat bedrijven meer het experiment moeten durven aangaan. De consument snapt vaak best wel dat sommige dingen moeten rijpen. Under construction. Samen met de klant optrekken om nieuwe dingen te ontwikkelen, daar geloof ik in.”

Hoe hoop je later herinnert te worden?

“Dat is moeilijk te zeggen. Als ik over vijftien jaar op het podium geroepen wordt om de oeuvreprijs in ontvangst te nemen, dan weet ik meer.”

Je hebt ergens gezegd dat je ‘een Jezus was die moest afleren om een Jezus te zijn’.

“Als je in het begin een bedrijf neerzet, moet je een Jezus zijn. Je moet laten zien en bewijzen welke kant het opgaat. Ik kwam er achter dat ik te lang alles heb willen bepalen. Op een gegeven moet je erkennen dat je het niet allemaal alleen kunt. Dan moet je ruimte geven aan betere mensen. Iedere leider moet mensen binnen halen die beter zijn. Dat is niet makkelijk. Het proces van loslaten is moeilijkste wat er is.”

 

Door: Matthijs van der Pol
Heeft een neusje voor het buitengewone en schrijft vaak en letterlijk hard over vernieuwing en ondernemerschap. Zijn credo: overal zit een verhaal in.

Culturele Agenda

Dans VR Ballet

Night Fall is de nieuwe voorstelling van Nationale Ballet, die voor iedereen vanuit de eigen woonkamer te beleven is. In het eerste Virtual Reality-ballet ter wereld maak je - dankzij een Virtual Reality bril - zelf deel uit van een magische wereld waarin de grens tussen droom en werkelijkheid lijkt te verdwijnen. Cultuur opsnuiven was nog nooit zo makkelijk: pak je smartphone, ga in de YouTube-app naar de video Night Fall, selecteer de VR-modus en stop je smartphone in een VR-bril (die zijn er al vanaf 2,49 euro). Een bijzondere ervaring voor zowel ballet liefhebbers als mensen die nooit naar een dansvoorstelling gaan. 

Cinema Lo and Behold

'L ... O ....' - het zijn de twee letters die in een fractie van een seconde de wereld voorgoed veranderde. Het allereerste Internet bericht ooit was oorspronkelijk langer, maar wegens een crash van de computer kwam de rest niet aan. Werner Herzog (genomineerd voor meerdere Oscars en de man achter moderne klassiekers als Grizzly Man en Encounters at the End of the World) verkent de zowel lonkende als huiveringwekkende toekomst van het internet. Van het allereerste begin tot visionaire entrepreneurs als​ Elon Musk, met uitstapjes naar trolls en gameverslavingen; Herzog ​neemt ons mee op een fascinerende, doch deels verontrustende reis langs de mensen die onze toekomst vormgeven. Om ons vervolgens achter te laten met nog meer food for thought; Zal het internet ooit dromen over zichzelf? Kan het een moraal krijgen, en misschien zelfs de betekenis van liefde bevatten? Of zal het ons binnenkort meer schade doen dan goed? Te zien vanaf 15 september in de Nederlandse filmtheaters

Documentaire Weiner

Deze documentaire over de domste, tevens dapperste sexter aller tijden werd door het Sundance festival uitverkozen tot de beste van het jaar. Anthony Weiner is niet de eerste politicus is die zijn carrière zag ontsporen na een sexting schandaal, maar nog niet eerder werd de dramatische ondergang (en tijdelijke wederopstanding) van een hardleerse politicus zó uitgebreid en genadeloos gedocumenteerd. Na een eindeloze reeks publieke vernederingen en spijtbetuigingen maakt Weiner een comeback als kandidaat-burgemeester van New York. Een mooi moment om een documentaire over zichzelf te laten maken, vind hij zelf. Regisseur Josh Kriegman maakt dankbaar gebruik van de onbeperkte toegang die hij heeft tot Weiner, zijn familie en zijn campagneteam. Hij toont op humoristische wijze de dunne scheidslijn tussen politiek vertoon en persoonlijke tragedie en laat zien hoe de genadeloze media afrekenen met een beschadigd publiek figuur als Weiner. Vanaf 29 september te zien in de Nederlandse filmtheaters.

Van eigen bodem Nederlands Film Festival

TopNotch x NFF: Videoclips Live is onderdeel van het Nederlands Film Festival. Zoals de naam al doet vermoeden presenteert het platenlabel op unieke wijze een aantal nieuwe videoclips; namelijk live. Dat wil zeggen: met de video op de achtergrond en de artiesten op het podium. Na afloop is er gelegenheid tot vragen, zowel aan de muzikant als aan de regisseur van de clip. Met optredens van Sef, Cho en Lucky Fonz III. Zaterdag 24 september in Tivoli Vredenburg. 

Fotografie BredaPhoto

Op 15 september vindt de aftrap plaats van de zevende editie van het internationale foto festival BredaPhoto. Zowel het historische stadscentrum als de upcoming wijk Belcrum staat zeven weken lang geheel in het teken van de fotografie. De sfeervolle Stadsgalerij aan de Oude Vest en de buitententoonstelling in het Chassépark vormen hierbij het kloppend hart. Ruim zeventig topfotografen uit binnen- en buitenland exposeren hun werk, waaronder zowel internationaal gerenommeerde kunstenaars als jong talent. Naast exposities zijn er tientallen rondleidingen, lezingen, boekpresentaties, talkshows, meet-ups en workshops voor verdieping, kennisuitwisseling en een frisse dosis inspiratie. Tot 30 oktober.

Door: Irene Yntema

​Irene heeft een hoofd voor content en een hart voor social media. Ze coördineert Z Magazine en werpt zich op als geweten van de redactie.

Hebben: The Groundfridge

Fris design van de koude grond

Designer Floris Schoonderbeek ontwierp The Groundfridge, een koelkast die je kunt ingraven in de achtertuin.

Het ontwerp van The Groundfridge is gebaseerd op de traditionele kelder die gebruik maakt van de koele grondtemperatuur. Schoonderbeek vertelt dat het idee is ontstaan uit een ‘jongensdroom’. “Ik wilde altijd een shelter naar een ondergrondse ruimte maken. Via een deur een tunnel de grond in.”

De ondergrondse koelkast is energiezuinig door slechts gebruik te maken van een slim ventilatiesysteem dat s’ nachts koude lucht inlaat, en die overdag circuleert. Volgens Schoonderbeek is de koeling vooral geschikt voor mensen die een beetje een buitenleven hebben: “Je kunt er bijvoorbeeld zelf verbouwde groente of fruit uit de eigen moestuin en kaas en wijn in opslaan.”

De energiezuinige koelkast is gegarandeerd het hele jaar door op dezelfde temperatuur. De ontwerper prijst ‘m ook aan als een object dat prima in de omgeving opgaat: wie de koelkast heeft ingegraven kan het heuveltje dat zo ontstaat beplanten met willekeurig groen.

Wie The Groundfridge wil aanpassen aan eigen voorkeuren kan kiezen uit drie kleuren deuren. De basis-uitvoering kost zo’n 9985,- euro. 

Weg, keuzestress!

Millennials lijden aan keuzestress, zo luidde de headline in het nieuws. De twintigers en dertigers van nu hebben te veel te kiezen: op het gebied van carrière, maar ook in de supermarkt en qua vrijetijdsbesteding. De zomervakantie zou dan de periode van ontspanning moeten zijn, maar ja.. Waar gaat de reis heen, gaan we met het vliegtuig of de auto, in een all-inclusive hotel of dat kleinschalige appartementencomplex buiten de gebaande paden? En welke boeken moeten er dan mee?

Stop met piekeren, plemp de e-reader vol en gaan! Met het juiste boek maakt de rest sowieso niks meer uit. Weg keuzestress.

Anna - Nicoló Ammaniti

Alle volwassenen zijn gestorven aan een mysterieus virus. Alleen jonge kinderen leven nog op het Italiaanse eiland waar Anna en haar broertje wonen. Wat gebeurt er met opgroeiende kinderen als er geen volwassenen in de buurt zijn om ze te corrigeren? Weten ze te overleven? En zullen ze hun onschuld bewaren, of zit de wreedheid van volwassenen al in hun systeem?

Dat doet denken aan de klassieker Lord of the flies van William Golding. Waarom niet deze óók nog even op je e-reader zetten? Het is een bloedstollend verhaal over kinderen die neerstorten op een onbewoond eiland. Een soort Expeditie Robinson, alleen is het hier geen spel en kunnen de kinderen niet zomaar naar huis.


 

Tales of the city - Armistead Maupin

Zeeën van tijd, maar geen zin in zware kost? Dompel je dan onder in de Tales of the City reeks van Armistead Maupin. De eerste zes romans kwamen uit tussen 1976 en 1989, in de tijd dat de toen nog onbekende ziekte aids om zich heen greep in de homoscene van San Francisco. Later pakte Maupin de reeks weer op en volgden nog drie delen (in 2007, 2010 en 2014). Centraal in de hele serie staat een vrouwelijke huisbaas, die nieuwe bewoners verwelkomd met een stickie. Zij wordt een vriendin en een soort moeder voor de bonte stoet huisgenoten die voorbij komt.

 

 

 

Max - André Hoogeboom

Een beetje vakantie heeft een goed sportboek nodig. Wel oppassen dat je e-reader niet steeds ingepikt wordt door je reisgenoten. Want iedereen wil een stukje van Max (Verstappen). De jongste coureur in de Formule 1, die nu al succesvoller is dan welke Nederlander ooit in die race. Hoe kan een (ongeautoriseerde) biografie van een 18-jarige nou interessant zijn, vraag je je af. Maar Max geeft een mooi inkijkje in de kracht en motivatie van de 18-jarige. Waar leeftijdgenoten met school, uitgaan en meisjes bezig zijn, staat bij hem alles in het teken van racen. Kippenvel kreeg ik van het verslag van zijn eerste overwinning, in de Grand Prix van Spanje.

 


 

Stad in brand - Garth Risk Hallberg

Toch nog bang voor keuzestress op vakantie? Neem dan alleen dit boek mee op je e-reader. 1030 pagina’s, genoeg voor dagenlang leesplezier. De Stad in de titel is New York. Die stad staat letterlijk en figuurlijk in brand tijdens een grote black-out, in de zomer van 1977. De elektriciteit viel toen twee dagen lang uit en mensen begonnen te plunderen en staken van alles in de hens. Stad in brand speelt zich af tegen de achtergrond van deze donkere dagen, maar is vooral een grootse roman met onvergetelijke personages. Over liefde, verraad, kunst, rock-’n-roll en de magische stad New York.

 

 

 

Door Jantien Niemeijer
Twitter: @jantienrtlz

​Jantien benijdt mensen met heel avontuurlijke hobby’s, toch blijft ze met haar neus in de boeken hangen. Al lezende komt ze overal, ontmoet ze de gekste mensen en maakt ze meer mee dan in een mensenleven mogelijk zou zijn.​

Waarom je altijd de weg vindt op Schiphol

Cracking the design code

Het zal slechts weinigen bij terugkeer van vakantie op Schiphol zijn opgevallen: de bewegwijzering. En dat is ook precies de bedoeling vertelt Leendert Duivenvoorden van ontwerpbureau Mijksenaar, dat de borden voor het vliegveld ontwerpt.

Dat Schiphol regelmatig een prijs wint als beste luchthaven van de wereld heeft niet alleen met de architectuur, de glimmend gladde inrichting en de koffiecorners te maken. Ook de bewegwijzering draagt flink bij aan een prettige reiservaring.

De oorspronkelijke borden op het vliegveld werden door Benno Wissing van het beroemde Nederlandse bureau Total Design ontworpen en maakten school in de rest van de wereld. In 1990 nam Mijksenaar ​uit Amsterdam de klus over en zette hiermee wereldwijd de standaard. Sindsdien zorgen zij er voor dat reizigers zonder al te veel moeite hun weg naar de gate en weer terug vinden.

De 8 elementen waaruit een bord hoofdzakelijk is opgebouwd:

1. Een pijl wordt geplaatst aan de kant waarnaar verwezen wordt, eventueel voorzien van een stijg- of daalpuntsymbool in geval van een trap op de route.

2. Pictogram. Zo duidelijk mogelijk en altijd gecombineerd met tekst. Nederlands/Engels aan de landzijde, Engels/Nederlands aan de luchtzijde na de douane. Alleen woorden die niet op het Nederlands lijken, worden vertaald.

3. Gate-nummers. Gespecificeerd en groot genoeg om gelezen te kunnen worden van een afstand van zo’n twintig meter door gebruikers met een milde bijziendheid. Het lettertype is ontworpen door de Zwitserse designer Adrian Frutiger.

4. Blauw verwijst naar alle commerciële ruimtes op de luchthaven zoals winkels en restaurants.

5. Antraciet is gereserveerd voor functionele ruimtes waaronder de toiletten. In de reis van entree naar gate is het de bedoeling dat gebruikers onbewust hun keuzes maken op basis van hun behoeften. De kleurcodering helpt hen bij het eenvoudig navigeren door de terminal. 

6. Groen staat voor de vluchtwegen en mag niet gebruikt worden voor welke andere bestemming dan ook.

7. Alle borden hangen precies op 2300 millimeter hoogte, behalve op grotere plekken als Schiphol Plaza waar de massa en ruimte vraagt om grotere borden die hoger hangen.

8. Iedere bord is opgebouwd uit exact hetzelfde grid voor optimale uniformiteit. Nieuwe pictogrammen worden nog steeds toegevoegd. 

Bij het ontwerp van de wegwijzers moet met tal van zaken rekening gehouden worden, zegt Leendert Duivenvoorden van Mijksenaar. "De keuze van de kleur geel komt bijvoorbeeld voort uit het hoge contrast tussen geel en de zwarte kleur van de letters. Dit bevordert de leesbaarheid. Daarnaast weten we dat reizigers die de kleur geel zien, en die op de borden volgen, bijna vanzelf bij hun gate uitkomen. Ze leggen snel de link tussen die kleur en hun vlucht."

De cijfers

Reizigers Schiphol per jaar: 
60 miljoen (schatting 2016)

Aantal bewegwijzeringselementen op Schiphol:
Naar schatting bevinden zich op Schiphol zo’n 10.000 door Mijksenaar ontworpen items (borden, digitale uitingen en gerelateerde instructies).

Mijksenaar wereldwijd: 
Wereldwijd wijst Mijksenaar dagelijks zo'n 80 miljoen mensen de weg.​

 

Bij het ontwerp en ophangen van de borden wordt ook rekening gehouden met de veiligheid. Zo moeten borden richting nooduitgangen precies op de goede zichtlijn hangen zodat ze ook in geval van brand en rook zichtbaar blijven. Volgens Duivenvoorden lopen ontwerpers van bewegwijzering in een ultiem internationale omgeving onvermijdelijk tegen lokale verschillen op. "In Japan is het pictogram voor restaurant een kommetje met twee stokjes. Damestoiletten in India worden soms aangegeven met het pictogram van een vrouw in een sari."

Hoewel vliegvelden vanwege het gebouw, de inrichting, het soort winkels, maar ook de mensen een eigen identiteit hebben, is een overeenkomstig wayfindingsysteem volgens Duivenvoorden juist prettig: "Reizigers vinden makkelijker hun weg als ze niet telkens het wiel opnieuw moeten uitvinden." Wie van Schiphol naar JFK in New York vliegt zal sowieso het gevoel hebben in een herkenbare omgeving te landen. Niet zo vreemd: de bewegwijzering in New York werd ook door Mijksenaar ontworpen.

Buitenaardse cognac van Remy Martin

Vanaf 9 september is het ‘space’ dat de klok slaat bij online veilinghuis Catawiki. Met als klap op de vuurpijl een unieke fles Remy Space; cognac speciaal bedoeld om in het luchtledige van te nippen.

De fles Remy Space maakt onderdeel uit van een beperkte oplage van slechts drieduizend exemplaren die in 2001 werd vervaardigd naar een ontwerp van F. Loeb design. Het bijzondere exemplaar is dankzij de speciale productiemethode officieel gecertificeerd voor consumptie in de ruimte.

De cognac is tot een temperatuur teruggebracht van min 12. Daarna werd de vloeistof gefilterd met dezelfde filters die gebruikt worden om het water geschikt te maken voor gebruik in de space shuttle.

Eventuele vetten zijn uit de vloeistof verwijderd waardoor de aroma’s nog sterker in concentratie toenamen. De bedoeling is om de Remy Space gekoeld te drinken, uit de speciaal ontworpen flexibele fles die is voorzien van een rietje en een afsluittechniek die voorkomt dat er gewichtloze bubbels met cognac door het ruimteschip gaan drijven.

De verpakking biedt tevens bescherming tegen schadelijke straling in de ruimte.

Tijdens de lancering waren ze bij Remy reuzetrots op hun ruimtelijke creatie. Marketingman François van Aal pochte zelfs dat men dankzij Remy Space het Franse levensgevoel nu ook in de ruimte kon ervaren.

Catawiki veilt een exemplaar van Remy Space op 9 september. Astronaut André Kuipers treedt voor de gelegenheid op als veilingmeester.

Vers geplukt: zomerrestaurant De Tuinkamer

Wat: Zomerrestaurant De Tuinkamer
Waar: De Priona Tuinen, Schuinesloot​ (OV)
Open sinds: 19 juni
Tot: 1 oktober
Keuken: Biologisch

Chef-Kok Alwin Leemhuis is de drijvende kracht achter zomerrestaurant De Tuinkamer. Dit pop-up restaurant is alleen deze zomer geopend in een kas, midden in de wereldberoemde Priona Tuinen in het plaatsje Schuinesloot.

Waarom is voor de Priona Tuinen gekozen als locatie voor dit zomerrestaurant?
Ik pluk daar al een aantal jaar mijn kruiden, bloemen en andere eetbare planten. Er staan meer dan 5.000 verschillende planten, dus ik kan daar mijn hart ophalen. De Tuinen zijn wereldberoemd, maar gek genoeg vooral buiten Nederland. Bovendien is het bijzonder dat mensen de planten en bloemen niet alleen in de tuin kunnen zien, maar daarna ook op hun bord kunnen proeven.

Wat is de eyecatcher van het restaurant?
Het restaurant ligt midden in de Tuinen en is gevestigd in een oude industriële kas. De oude schuur, waar mijn keuken in is gemaakt, staat dus onder een glazen dak: de eerste cabrio-keuken van Nederland.

Wat valt er te drinken?
We hebben een wijnkaart met verrassende wijnen: vooral Europees, maar van kleinere producenten. De meeste wijnen zijn biologisch of biodynamisch. Dat past ook bij de Tuinen en bij het eten, dat ook zoveel mogelijk biologisch, lokaal en ambachtelijk geproduceerd is. We hebben bijvoorbeeld bieren van een lokale brouwerij.

En wat staat er zoal op de kaart?
Die wisselt wekelijks. Ik bedenk het menu op basis van wat er op dat moment in de Tuinen bloeit of rijp is. Er is dus ook geen vaste menukaart: mensen kunnen aangeven hoeveel gangen ze willen eten en waar ze niet van houden, voor de rest is het eten wat de pot die avond schaft. Dat varieert van een langzaam gegaarde lamsnek met aubergine en ansjovis tot een tartaar van melkkoe met gedroogde Amsterdamse uien en courgette – de laatste uit de tuin, natuurlijk.

Iets over de inrichting:
De inrichting is retro, modern en basic: de aandacht gaat vooral uit naar de Tuinen overal om je heen. Bijzonder is het kunstwerk ‘Priona Blossom’ dat de bekende kunstenaar Claudy Jongstra speciaal voor het restaurant heeft gemaakt. Ze heeft wol gekleurd met verf van eetbare planten en heeft zich laten inspireren door de Tuinen. Het restaurant is klein, maar 30 stoelen, dus leent zich ook heel goed voor private dining.

Wie kom je er tegen?
Het is een interessante mix van mensen uit de cultuur- en designwereld, tuinarchitecten, collega-chefs, lokale culi’s en mensen uit de rest van Nederland die van lekker eten op een bijzondere locatie houden.

Wat is de rol van Jonnie en Therese?
Een belangrijk deel van mijn opleiding heb ik bij de Librije gehad en ik ben een aantal jaar chef-kok van Librije’s zusje geweest. We hebben altijd contact gehouden, dus toen we De Tuinkamer gingen openen, hebben zij de openingshandeling verricht. Ze zijn erg enthousiast over de Tuinkamer en komen er zelf ook eten.

Waarom verdwijnt het restaurant straks weer?
De Tuinkamer is een zomerrestaurant: het is open van april tot en met september. In de winter kook ik in Grandcafé De Kamer in Slagharen, op een steenworp afstand. Vanaf april sta ik dan weer in de Tuinkamer in de Priona Tuinen!

Plus: zijn er nog wat niet te missen feitjes over De Tuinkamer te delen met de lezers?
De Priona Tuinen zijn wereldberoemd, maar gek genoeg vooral buiten Nederland. Er komen ieder jaar bezoekers van over de hele wereld, vooral tuinarchitecten en andere professionals uit de tuinwereld. Er zijn ook meerdere boeken over verschenen.

Win een echte Ombrelli

Doe mee!

Maak een foto van jezelf, nét na een heftige regenbui en maak kans op een exclusieve paraplu van Ombrelli Amsterdam, ter waarde van EUR 189!  

Mail je foto naar [email protected] en wellicht hoef jij je binnenkort geen zorgen meer te maken over het Hollandse herfstweer!