NS - Business Card NS-Business Card: Omdat elke dag anders is

Van bezit naar gebruik: de toekomst van mobiliteit

Van bezit naar gebruik: de toekomst van mobiliteit

Hoe bewegen we ons over dertig jaar van A naar B? Per supersnelle hyperloop, zelfrijdende auto of elektrische fiets? “Het wordt een hybride mix afgestemd op wat je op dat moment nodig hebt.”

We bevinden ons in een spannende tijd qua mobiliteit. Noorwegen wil vanaf 2025 stoppen met de verkoop van auto’s met een verbrandingsmotor. General Motors mag vanaf 2018 in New York haar zelfrijdende taxi’s testen. En Minister Schulz pleit voor een testtraject in Flevoland met de hyperloop, een vervoermiddel in een luchtdrukbuis die een snelheid tot 1200 kilometer per uur kan halen. “We hebben het vaak over de toekomst van mobiliteit, maar we zitten er al middenin”, zegt tech- en wetenschapsjournalist David Lemereis.

Op het MKB Ondernemers Congres van 26 oktober vertelde Lemereis over de drie belangrijkste mobiliteitstrends:
1: Elektrificatie: van vrachtwagen tot auto, alles wordt schoner, stiller en dus elektrisch.
2: Deelmobiliteit: met technologie en internet wordt het delen van auto’s, vrachtwagens en fietsen steeds makkelijker.
3: Autonomie: de razendsnelle opkomst van de zelfrijdende auto/bus/vrachtwagen.

Dát deze trends gaande zijn is zeker, maar hoe ze ons leven in de dagelijkse praktijk precies vorm gaan geven, dat weet niemand. Toch durft Lemereis een toekomstscenario te schetsen. “Stel dat je opstaat in het jaar 2045. Je huis weet dat je wakker bent en kijkt naar je agenda. Je moet om negen uur op je werk zijn, dus een zelfrijdende auto wordt via het slimme verkeersmanagementsysteem naar jouw huis gereden. Er is een brand op jouw route naar werk, dus de slimme stad leidt de zelfrijdende auto om zodat ambulances vrij baan hebben. Al jouw vervoer betaal je per kilometerprijs en afhankelijk van je abonnement zit je in je eentje of met meerdere mensen in een auto of busje. Alle voertuigen op het wegdek communiceren met elkaar en rijden als een soort wagonnetje een meter van elkaar. Dit voorkomt spookfiles en zorgt voor optimale bezetting van het wegdek. Langere afstanden overbruggen we met de hyperbool. Zo reis je in zes minuten van Groningen naar Utrecht.”

Hans Verkerk, hoofd zakelijke markt NS zet zijn vraagtekens bij de haalbaarheid van de hyperloop. “Alleen al het technische verhaal is zo ontzettend ingewikkeld, om over de nieuwe infrastructuur nog maar te zwijgen. Om capsules veilig op hoge snelheid in bijna vacuüm buizen te laten zweven, is zo ontzettend complex. En hoe maak je een tunnel van Amsterdam naar Parijs zonder grote bochten?” Verkerk acht de kans groter dat de ontwikkeling van supersnelle treinen doorzet. “Kijk naar China. Daar is het grootste hoge snelheidsnetwerk van de wereld en rijden treinen met 350km per uur tussen alle grote steden.”

Efficiënt
Hyperloop of niet, volgens Lemereis naderen we hoe dan ook een tijdperk waarin we veel efficiënter gebruik gaan maken van vervoersmiddelen. “Nu staat een auto nog 90 procent van de tijd te niksen. Over een paar decennia gaat door internet en technologie veranderen. Na de spits rijden autonome voertuigen zichzelf naar een oplaadpark met groene stroom. Een deel van de voertuigen zal vervolgens ingezet worden voor bijvoorbeeld koerierdiensten. Maar een groot deel kan ook verhuurd worden om hun rekenkracht. Je moet bedenken dat er hele krachtige computers nodig zijn voor autonoom rijden. Een geparkeerd netwerk van die computers aan elkaar gekoppeld, tovert ze om tot een supercomputer. Die kan weermodellen berekenen of data analyseren. Dat vormt weer een kans voor de eigenaren die de voertuigen kunnen verhuren aan het KNMI of universiteiten.”

En ook fietsen gaan een stuk efficiënter ingezet worden. “Dat wordt het belangrijkste vervoermiddel in steden”, zegt Verkerk. Door de aanhoudende trek van regio naar de randstad en de verstedelijking, gaan steden steeds meer aansturen op het gebruik van de fiets. Het is milieuvriendelijk, geeft een vriendelijk straatbeeld en is goed voor de vitaliteit.” Nu staan fietsen net als auto’s ook 90 procent van de tijd stil. Dat gaat volgens Verkerk radicaal veranderen. “De stadsfiets wordt een gedeeld vervoersmiddel. Voor de NS zien we daar mooie kansen. Wij hebben met de OV-fiets nu al het grootste deelfietssysteem ter wereld.”

Openbaar vervoer
Wat betekent de opkomst van autonome auto’s voor treinen en bussen? Zijn die nog nodig? Lemereis: “Een autonoom busje waar acht tot tien mensen in passen, zal meer gemak bieden en brengt lagere gebruikerskosten met zich mee dan de traditionele bus. Dit biedt dus nieuwe kansen voor aanbieders van openbaar vervoer.

NS-man Verkerk voorspelt dat de behoefte aan openbaar vervoer blijft, helemaal als OV ook autonoom gaat rijden. “Door het uitschakelen van menselijk falen zal het OV goedkoper en betrouwbaarder worden. En ook over twintig jaar zullen er heel veel mensen op hetzelfde tijdstip op dezelfde plek moeten kunnen komen. Denk aan de zuidas maar ook grote evenementen als  concerten of voetbalwedstrijden. Autonome auto’s alleen hebben niet voldoende capaciteit om in die behoefte te voorzien. Hoogfrequente treinen tussen de grote steden in wel. Zeker in combinatie met autonome gedeelde taxi’s.”

Disruptie en kansen
Elektrificatie, autonomie en delen maken bus-, en taxichauffeurs in de toekomst overbodig. En wat gebeurt er met de treinconducteur? Lemereis “Dat er banen verdwijnen staat vast, maar nieuwe ontwikkelingen bieden ook altijd nieuwe kansen. We weten alleen niet precies waar die kansen zich voordoen. Zelfs McKinsey durft hier geen voorspelling over te doen.”

Fantaseren mag echter altijd. Zo zou de hyperloop of supersnelle treinen een compleet nieuwe woonmarkt kunnen openen voor forensen die bijvoorbeeld wonen in Groningen, maar werken in Amsterdam. Parkeerplekken worden in toenemende mate overbodig en hebben nieuwe bestemmingen nodig. Zelfrijdende voertuigen kunnen zo ingericht worden dat we daadwerkelijk kunnen werken in onze reistijd wat kortere werkdagen betekent. Snelwegen zijn niet langer vervuilend, waardoor ook daar nieuwe bouwprojecten gestart kunnen worden. Lemereis: “Think out of the box! Kansen voor ondernemers doen zich voor op onverwachte plekken.” 
 

"Een hybride mix afgestemd op wat je op dat moment nodig hebt?" 
De NS-Business Card: één kaart voor al het OV en veel meer. 

NS - Business Card NS-Business Card: Omdat elke dag anders is