Digital

5G: meer dan alleen sneller mobiel internet

Harm Teunis • 08 april 2019 18:00 @harmteunis

Beeld © Getty

5G: in Zuid-Korea en de VS hebben ze het al. De nieuwe generatie mobiel internet wordt vaak in één adem genoemd met veel sneller internet. Maar met de opvolger van 4G kun je straks veel meer dan je Netflix-film binnen een paar seconden downloaden. RTL Z legt uit.

Natuurlijk is het heel handig dat je binnen mum van tijd een film kunt downloaden, net voordat je in een vliegtuig stapt. Maar de belofte van 5G gaat verder dan dat.

Wat is 5G?

5G is de vijfde generatie van onze draadloze netwerktechnologie en de opvolger van het 4G wat we nu gebruiken. Het is een nieuwe techniek waarmee je in kortere tijd meer data kunt versturen dan met een 4G-dataverbinding.

Dat komt onder andere omdat het gebruik maakt van hogere frequenties. Daardoor is er meer bandbreedte beschikbaar en kun je dus sneller downloaden.

Daarnaast wordt de techniek efficiënter ingezet en is er meer ruimte op de verbinding, waardoor veel meer apparaten die kunnen gebruiken.

En een 5G-verbinding heeft minder vertraging, latency in jargon. Dat is de tijd tussen het doen van een dataverzoek en het moment dat er antwoord volgt.

Als je bijvoorbeeld op een website klikt, duurt het even voordat dat signaal aankomt bij de server waar de informatie vandaan komt die jij te zien krijgt. Hoe korter die tijd, hoe lager de latency.

Waarom hebben we 5G nodig?

5G moet ervoor zorgen dat we de groei van datacommunicatie kunnen bijhouden. Want we lopen tegen de grenzen aan van wat we kunnen met 4G.

Dat komt onder andere doordat we steeds meer data zijn gaan gebruiken, maar ook omdat meer en meer apparaten via een mobiele verbinding worden verbonden met internet.

"Het dataverkeer is ongeveer duizend keer gegroeid ten opzichte van het begin van 4G in 2013", zegt Toon Norp van TNO. Norp is voorzitter van een werkgroep binnen 3GPP: de organisatie die bepaalt aan welke eisen 5G moet voldoen.

Om de groei te kunnen bijbenen moet er iets nieuws bedacht worden. 5G kan efficiënter data versturen, zonder dat er meer masten moeten worden gebouwd, zegt Norp.

"Als je nog eens duizend keer meer data wil versturen, kun je niet nog eens duizend masten neerzetten, duizend keer meer frequentiebanden neerzetten of duizend keer meer elektriciteit verbruiken", zegt Norp.

Het draait allemaal om beter gebruik maken van het radiospectrum en de beschikbare techniek, waardoor het internet sneller wordt en er meer apparaten aan het mobiele internet kunnen worden aangesloten.

Hoeveel sneller wordt 5G?

De doelstelling is dat 5G een snelheid van 10 gigabit per seconde kan halen, zegt Norp van TNO. "Maar dat wordt wel echt de maximumsnelheid. Consumenten zullen waarschijnlijk een gemiddelde snelheid halen van 1 gigabit per seconde."

Dat is toch al gauw 20 keer sneller dan wat je nu gewend bent. In Nederland is de gemiddelde wifi-snelheid ongeveer 44 Mbit per seconde. De gemiddelde snelheid van mobiele verbindingen in Nederland is zo'n 42 Mbit per seconde, blijkt uit onderzoek van Opensignal.

Dat is behoorlijk abstract. Dus we maken het iets tastbaarder met twee voorbeelden. Als je de Oscar-winnende Netflix-film ROMA (650 mb) downloadt met 5G duurt dat 5 seconden in plaats van 2 minuten met de gemiddelde 4G-snelheid van nu.  

De game Fortnite downloaden duurt dan bijvoorbeeld maar 17 seconden. Terwijl je daar met een gemiddelde 4G-verbinding bijna 7 minuten voor nodig hebt.

Internet of things

Het 5G-netwerk kan ook veel meer apparaten voorzien van een mobiele dataverbinding. Denk alleen al aan alle slimme apparaten in en om ons huis die verbonden worden met internet. Dat zullen er alleen maar meer worden.

Eind dit jaar zullen er al 14,2 miljard apparaten aangesloten zijn op internet. Over twee jaar zijn dat er 25 miljard, verwachten analisten van Gartner.

Denk bijvoorbeeld aan alle slimme apparaten in huis, van slimme verlichting en deurbellen tot slimme koelkasten die verbonden zijn met internet. Of lantaarnpalen in slimme steden die dankzij verbindingen met auto's weten of er verkeer rijdt. De verlichting kan dan automatisch aan- en uitgeschakeld worden. 

Een ander voorbeeld is de landbouw. Boeren zouden sensoren in de grond kunnen plaatsen die de vochtigheid meten. Is het nodig om te sproeien, dan krijgt de boer een seintje en kan hij erop uit om het land weer vochtig genoeg te krijgen.

Vertraging

De lage latency, de vertraging, is ook belangrijk in de ontwikkeling van de zelfrijdende auto.

Die zelfrijdende auto's hebben veel sensoren aan boord die de omgeving in de gaten houden. Daarnaast staan ze continu in verbinding met elkaar en met servers die de auto van realtime informatie voorzien.

Mocht een auto bijvoorbeeld betrokken raken bij een ongeluk, dan kan hij andere auto's achter hem snel op de hoogte brengen. Die kunnen dan binnen een fractie van een seconde uitwijken. Andere auto's krijgen een seintje dat er mogelijk een file ontstaat en kunnen omrijden.

Een ander populair voorbeeld is de arts die op afstand iemand kan opereren. Een chirurg in Amsterdam zou een robot kunnen besturen op afstand om zo iemand te opereren. Met een VR-bril ziet hij wat de robot ziet. En omdat de vertraging in die verbinding zo laag is, is het een stuk veiliger om op die manier te opereren.

Wanneer hebben we het?

Het zal nog wel even duren tot alle Nederlandse consumenten een 5G-verbinding hebben die zo snel is als in onze voorbeelden.

Dat zal op zijn vroegst in 2023 zijn, verwacht Norp. Dat komt omdat het Friese afluisterpark van de Nederlandse inlichtingendiensten eerst nog naar het buitenland moet verhuizen. Die schotels maken namelijk gebruik van de ideale 3,5 Ghz-band, waar 5G ook gebruik van maakt.

Kan snel gaan

"Daarna kan het best snel gaan, maar het is niet zo dat heel Nederland in een keer is voorzien van 5G. Het zal beginnen in de grote steden en zal zich daarna uitbreiden", aldus Norp.

De netwerken die voor die tijd beschikbaar komen, gebruiken lagere frequenties. Dat betekent dat ze amper sneller zijn en vooral gebruikt kunnen worden voor het internet of things, zoals die lantaarnpaal dus.

Op écht veel sneller Netflixen vanaf onze smartphones, moeten we dus nog even wachten.

Zorgen

Er zijn ook zorgen over 5G. Omdat er voor het 5G-netwerk meer, vooral kleinere, antennes nodig zijn, zijn sommige mensen bang dat de straling van die antennes schadelijk is voor de gezondheid.

Een deel van de Tweede Kamer vindt dat er eerst verder onderzocht moet worden hoe dat zit. GroenLinks is bijvoorbeeld voorstander van zo'n onderzoek.

Het ministerie van Economische Zaken denkt nog na over een maximale norm voor de blootstelling aan elektromagnetische velden. 

Bron • RTL Z