Eddy_Terstall_uitgeknipt.png

Eddy Terstall

@eddy_terstall

Filmmaker met grote betrokkenheid bij de samenleving.

Opinie

Vrouwen aller landen, verenigt u

Ik ben ze in veel landen waar de islam de grootste religie is tegen het lijf gelopen. Moderne vrouwen. Ze waren kunstenaars, actrices, filmmakers. Het waren ook vrouwen die niet in de culturele sector zaten. Activisten. Heterovrouwen. Homovrouwen.

Vrouwen zoals we die ook in het Westen kenden en kennen.

Vrouwen zoals je ze ook in Brazilië in Zuid-Afrika of in Korea wel aantreft. Moderne vrouwen met een eigen wil. Die in die landen de avant-garde van de vrouwenemancipatie waren en zijn. Die een levende frontlijn vormen.

Vrouwen die hun eigen levens willen vormgeven. Die zelf willen bepalen wat ze zelf zeggen zingen of uitbeelden. Die zelf bepalen wat ze wel geloven en wat niet. Wie ze beminnen en wie niet. Waar ze heen gaan en waar niet. Wat ze aantrekken en wat niet.

Vrouwen met een persoonlijke smaak op het gebied van literatuur en muziek. Die hun eigen helden hebben. Helden van binnen en buiten de cultuur waarin ze in opgroeiden. Die hun helden vaak delen met mensen, mannen en vrouwen, waarmee ze niet in dezelfde cultuur opgroeiden. Niet in hetzelfde land. Niet onder dezelfde wetten. Maar wel met dezelfde liefde voor Spike Lee, Bach, Rummi, Messi, South Park, Bob Marley of um-kalthoun.

Vrouwen met dezelfde hang naar vrijheid van levensinvulling, naar zelfmanifestatie, zelfontplooing. Dezelfde nieuwsgierigheid en levenslust. Dezelfde mate aan ambitie. Hetzelfde menselijke verlangen naar vrijheid hebben als Westerse vrouwen.

Ik heb ze in vele landen aangetroffen deze vrouwen. Ze waren oud en ze waren jong.

Datgene wat ze aan vrijheid hadden, hadden de generaties voor hen bevochten of ze hadden er zelf voor gestreden. In vrijwel alle gevallen was die vrijheid niet gegarandeerd of vanzelfsprekend. De meeste van deze vrouwen noemden zich links. Meestal noemden ze zich spontaan of desgevraagd secularist. Sommigen ook atheïst. Anderen waren gelovig.

Maar links waren ze dus. Dat hadden ze met elkaar gemeen. De hang naar vrijheid en emancipatie heet in meer patriarchale samenlevingen steevast links. De hang naar theocratie wordt er meestal rechts genoemd.

Talloos zijn de keren dat ik het soort vrouwen heb horen fulmineren tegen vrouwelijke linkse geestverwanten in het Westen. Vrouwen met wie ze niet alleen de hang naar vrijheid en zelfbeschikking delen, maar vaak ook voorkeuren op het gebied van muziek en kunst. Vrouwen van wie ze dan ook zouden mogen verwachten dat ze wapenbroeder zijn in hun strijd tegen het patriarchaat. Een strijd waarin ze veel te winnen en nog meer te verliezen hebben.

Maar de steun die ze op basis van overeenkomst in ideologie zouden mogen verwachten blijft vaak uit.

Daar waar activisme in het Westen vaak juist internationaal gericht was en zich uitstrekte van Nicaragua, tot Zuid-Afrika en van Chili tot Tibet, daar wachten vrouwen in het Midden-Oosten vaak vergeefs op echte solidariteit van westerse feministen.

Fysieke inzet is gevaarlijk en dus zeer zeldzaam, maar vaak is ook lippendienst al teveel gevraagd.

Soms is het zelfs zo dat vrouwen uit het Midden-Oosten die vocaal op de bres gaan voor rechten die lijken op wat Westerse vrouwen gewend zijn door westerse feministen worden verguist. De ene patriarchaal is de andere niet blijkbaar. Sommige kun je beter wat voorzichtiger benaderen lijkt men te denken. Maar waarom gold dat niet voor westerse feministen? Waren hun woorden en daden van verzet tegen hun patriarchaat zoveel milder en diplomatieker? Ik herinner me dat toch anders.

De oosterse dolle Mina's en rode vrouwen moeten het meestal zelf uitzoeken. Eerder nog lijken hun westerse collega’s bereid een zalvend glimlachende theocraat op het woord te geloven dan hun eigen boze linkse geestverwanten.

De oosterse feministen merken dat en voelen dat. Natuurlijk zijn er ook in hun deel van de wereld vrouwen die evolutie boven revolutie verkiezen en in hun eigen tempo willen emanciperen. Maar waarom vangen feministen die minder geduld hebben en meer urgentie uitstralen bot bij veel feministen in landen waar vrouwen veel meer vrijheid hebben?

In feite vragen feministen uit de vrije wereld dus minder fortuinlijke vrouwen om, op zijn minst voorlopig, genoegen te nemen met een bescheidener pakket aan vrijheden.

Een pakket uitgedacht en opgesteld door mannen. Een pakket waar westerse feministen voor zichzelf nooit en te nimmer genoegen mee zouden nemen.

Meer van Eddy Terstall

Meer opinie