Marlise Hamaker

Marlise Hamaker

@Mhamak

Marlise Hamaker is eigenaar van communicatietraining- en adviesbureau Listen Up, dat zich in het bijzonder op (top)vrouwen richt. Ze schrijft over haar werk en over de gender gap. 

Opinie

Gezocht: topmannen met ambitie

01 maart 2019 06:09

Retteketet, alleen mannen hebben verstand van Beter Bed. Althans, dat zou je bijna denken als je kijkt naar de samenstelling van de raad van bestuur en de raad van commissarissen. Geen vrouw te bekennen. En dat terwijl Beter Bed vorig jaar een nieuwe ceo, een nieuwe cfo en maar liefst drie nieuwe commissarissen aanstelde. Ze hadden echt hun best gedaan om vrouwen te vinden, bezwoer ceo John Kruijssen onlangs op BNR Nieuwsradio, maar het was niet gelukt. Er is een sprankje hoop: het bedrijf is op zoek naar nóg een commissaris.

Beter Bed is natuurlijk niet de enige beursgenoteerde herenclub van Nederland. De topmannen van Flow Traders houden het beddenbedrijf gezelschap, net als de heren van Grandvision, Adyen, Alfen, Brunel, Neways, Kiadis Pharma, Pharming Group, AND International Publishers, RoodMicrotec, Esperite, Ajax en Novisource.

Ik zou willen dat het ongewoon was, een bedrijf met weinig tot geen vrouwen in de raad van commissarissen en raad van bestuur. Als er weer een man wordt benoemd is de veelgehoorde reden: 'we kunnen geen geschikte vrouwen vinden' of 'we gaan voor kwaliteit'.

Dergelijke excuses zijn lastig vol te houden als je weet dat de database van Stichting Topvrouwen inmiddels 1800 vrouwelijke kandidaten bevat en tientallen executive searchers zich gecommitteerd hebben aan meer vrouwen aan de top.

Dus waarom lukt het toch maar niet? Vraag het eens aan een politicus. Paul Rosenmöller bijvoorbeeld, die het GroenLinks-lijsttrekkerschap voor de Eerste Kamer accepteerde. Ook de GroenLinks-lijsttrekker voor de Europese verkiezingen is een man, net als partijleider en fractievoorzitter in de Tweede Kamer Klaver. 

"Ik vond dat ook een punt", zei Rosenmöller daarover in het AD. "Maar het is wat het is, ik kan er niks aan doen." De verdeling man-vrouw moet meer 'fifty fity', vindt Rosenmöller. Daar had hij zelf vrij simpel aan kunnen bijdragen door nee te zeggen tegen het lijsttrekkerschap. Of een stap eerder: Klaver had hem niet voor die positie moeten benaderen. Als je echt meer vrouwen aan de top wil, dan heeft dat soms persoonlijke consequenties voor mannen.

Terug naar de beursgenoteerde herenclubs. Die kregen afgelopen najaar een brief van Eumedion, de Nederlandse stichting die institutionele beleggers vertegenwoordigt. In de brief worden de bedrijven opgeroepen om meer werk te maken van de benoeming van vrouwelijke bestuurders en commissarissen. De brief ging ook naar tientallen andere Nederlandse ondernemingen die nog altijd het wettelijk streefcijfer van 30 procent niet halen. Als het om de raden van bestuur gaat is maar 6 procent vrouw.

De reacties op de brief waren wisselend, vertelt Eumedion-directeur Rients Abma als ik hem opzoek in Den Haag. Hij is op dit moment volop met bedrijven in gesprek ter voorbereiding op de aankomende aandeelhoudersvergaderingen. "Sommige bedrijven zijn enthousiast, anderen hebben al gewaarschuwd dat ze het streefcijfer ook de komende vijf jaar niet gaan halen."

Abma heeft wel een verklaring. De topmannen zoeken naar mensen die op ze lijken, in plaats van 'buiten de gebruikelijke vijver te kijken'. Een vrouwelijk breekijzer wil nog wel eens helpen. "Met een vrouw in de selectie- en benoemingscommissie van de raad van commissarissen wordt serieuzer gezocht naar vrouwelijke bestuurders en vrouwelijke commissarissen."

En zo blijft de benoeming van meer topvrouwen een vrouwenzaak. Terwijl de crux toch echt bij de topmannen ligt. Want zolang die top vooral uit mannen bestaat, hebben zij een doorslaggevende stem bij benoemingen. Wil je meer vrouwen aan de top dan zullen juist mannen daarvoor beter hun best moeten doen.

Er gloort wel hoop. In het jaarverslag van Wessanen is te lezen, dat de overwegend mannelijke top van het bedrijf zichzelf ten doel stelt om in 2022 een raad van commissarissen en raad van bestuur te hebben met evenveel mannen als vrouwen. En dat betekent bijvoorbeeld dat de nieuwe CFO een vrouw móet worden, concludeert Abma.

Ook topman Feike Sijbesma van DSM neemt het voortouw. Vanuit maatschappelijk oogpunt ('ik leef niet graag in een samenleving waarin vrouwen niet op hoge posities komen in het bedrijfsleven of andere organisaties') en vanwege de business case: diverse teams presteren nou eenmaal beter. "Nog meer mannen brengen mij geen nieuwe inzichten. Een innovatief bedrijf heeft diversiteit nodig", zegt Sijbesma in dit interview.

Daar zouden meer topmannen op moeten aanslaan natuurlijk. En dat streefcijfer van 30 procent vrouwen in de raden van commissarissen en raden van bestuur? Maak daar net als Wessanen gewoon 50 procent van. Het is tijd voor wat meer ambitie, heren.