Susanne Uilenbroek

Susanne Uilenbroek

@uilenbroek

Susanne Uilenbroek is redacteur bij RTL Nieuws.

Opinie

Voor vrede en veiligheid alleen met de feestdagen

26 december 2018 06:00

"Mijn man is naar Litouwen uitgezonden", vertelt Karlijn* aan de telefoon.

Ik moet even schakelen, ik was helemaal vergeten dat er Nederlandse militairen naar Litouwen zijn gestuurd. '270 mannen en vrouwen', lees ik snel op de website van defensie, 'die een bijdrage leveren aan de versterkte militaire aanwezigheid van de NAVO in Litouwen'. Met andere woorden: ze moeten de Russen afschrikken zodat die niet de Baltische staten binnenvallen. "Het is gelukkig niet gevaarlijk", lacht Karlijn. "Maar dat is ook dubbel, want waarom is hij dan verdorie zes maanden van huis voor zoiets."

Kunstbomen en kerstballen hebben misschien niet de hoogste prioriteit voor militairen, maar ze gaan wel mee op uitzending.

Zo'n duizend Nederlandse militairen zijn deze feestdagen op uitzending. Ze zitten in Afghanistan, Irak, Mali, of nemen deel aan kleinere missies in bijvoorbeeld Zuid-Soedan, Kosovo of op de Golan-hoogte. Hoewel er gewoon gewerkt moet worden met de feestdagen, proberen ze van Kerst en oud en nieuw toch een feestje te maken. Kunstbomen en kerstballen hebben misschien niet de hoogste prioriteit voor militairen, maar ze gaan wel mee op uitzending.

Sietse is geestelijk verzorger op de Nederlandse F16-basis in Jordanië.

Hij beschrijft hoe de 150 mannen en vrouwen die deelnemen aan de strijd tegen Islamitische Staat de feestdagen doorbrengen. Op kerstavond komen ze bij elkaar in een geïmproviseerd kapelletje waar na afloop koffie en worstenbroodjes worden geserveerd; op Eerste Kerstdag is er een hardloopwedstrijd; op Tweede Kerstdag een uitgebreid diner waarbij een koor van Amerikaanse militairen kerstliederen komt zingen; en met oud en nieuw gaan twee collega's oliebollen bakken. "Het liefste ben je thuis, dus doet iedereen zijn best om er toch iets bijzonders van te maken", zegt Sietse. "Maar het is hier ook business as usual: de F16's zullen gewoon opstijgen en hun werk doen."

Ondertussen zijn het voor de thuisblijvers wel vrije dagen. Karlijn had liever ook doorgewerkt, maar zij werkt in het onderwijs en heeft twee weken vrij. "Daar baal ik van, ik heb houvast aan mijn werk." Ze heeft een dochtertje van 2 dat heel slecht slaapt sinds papa op uitzending is. Karlijn raakte erdoor uitgeput: "Mensen verwarren mijn situatie met die van een alleenstaande ouder, maar dit is echt anders. Ik doe het nu allemaal alleen en mis daar bovenop de vader van mijn kind."

Manon heeft voordat haar man op uitzending ging in één weekend alle feestdagen met hem en de familie gevierd in een vakantiehuisje.

Ik spreek meer vrouwen wier man op uitzending is. Hanneke vindt het vooral vervelend dat mensen steeds vol medelijden tegen haar zeggen hoe rot het is dat ze alleen is met de feestdagen, terwijl zij er het beste van wil maken. Lindsey heeft voor zichzelf een druk programma geregeld zodat ze deze dagen veel te doen heeft. En Manon* heeft voordat haar man op uitzending ging in één weekend alle feestdagen met hem en de familie gevierd in een vakantiehuisje. Inclusief pepernoten, kerstversiering, champagne en paaseieren zoeken.

Tot verbazing van onze buren stond mijn vader dan in september al op een ladder in de tuin om alle kerstverlichting op te hangen

Ik denk terug aan hoe mijn eigen vader twee keer op uitzending was in de kerstperiode. Tot verbazing van onze buren stond hij dan in september al op een ladder in de tuin om alle kerstverlichting op te hangen, zodat wij in december alleen maar de stekker in het stopcontact hoefden te steken. We stuurden hem dozen vol snoep, koek en kleine cadeautjes, omdat we wisten dat de uitzending eentonig en soms zelfs een tikkeltje saai was.

Sietse beaamt hoe belangrijk dat soort pakketjes zijn. "We kunnen het hier volhouden dankzij het thuisfront. Met Sinterklaas kwamen er heel veel pakketjes en post. Pepernoten en chocoladeletters waardeer je extra als je op uitzending bent. We krijgen ook veel stroopwafels, maar die delen we uit aan de Amerikanen, die zijn er dol op."

Ik probeer mij voor te stellen hoe Amerikaanse militairen langskomen om kerstliedjes te zingen en hoe er stroopwafels worden uitgedeeld.

Ik probeer mij voor te stellen hoe ergens in Jordanië 150 Nederlandse militairen het kerstfeest vieren. Hoe Amerikaanse militairen langskomen om kerstliedjes te zingen en hoe er stroopwafels worden uitgedeeld.

Het is makkelijk om kritisch te zijn op het Nederlandse leger en op alle andere dagen doe ik zeker mee. Maar vandaag hoop ik dat wat die duizend militairen in het buitenland doen, bijdraagt aan vrede en veiligheid en wens ik Hanneke, Lindsey, Manon, Karlijn en alle andere thuisblijvers heel warme feestdagen toe.

* Karlijn en Manon zijn niet hun echte namen.