Maarten Veeger

Maarten Veeger

@breakingsweep

Maarten Veeger is verslaggever bij RTL Z. Hij verwondert zich over de ontwikkelingen in Europa. 

Opinie

Waarom ik uit Italië ben gevlucht

16 november 2018 04:49

Een collega van mij zwijmelde gisterenmiddag helemaal weg toen ik op de redactie met mijn Italiaanse vrouw een telefoongesprek voerde. In het Italiaans. Oh Maarten... zei ze.

Veel meer kreeg ze er vervolgens niet meer uit. Daarna ging ze - professioneel als ze is - de studio in. Het nieuws moet tenslotte worden gebracht.

Ik begon plotseling te twijfelen. Want wat mijn collega had bij het horen van de wonderschone Italiaanse taal (zelfs uitgesproken door een Nederlander), heb ik met werkelijk alles uit Italië.

Oh dat eten, oh die natuur, oh die steden, oh die espresso, wijnhuizen, skipistes, stranden, oh die vrouwen daar, oh vrijwel alle zo spontane mensen daar, oh San Siro, oh de architectuur. En ga maar door. Het is zo'n ongekend paradijs. Waarom woon ik daar niet meer?

14 jaar lang was ik er correspondent. En zo af en toe, gisteren dus ook weer, gaat door mijn hoofd: hoe stom ben je eigenlijk geweest om je werk daar op te geven om in het degelijke Olanda te gaan wonen en werken.

Ja waarom eigenlijk? Hoe langer ik wegben, hoe meer ik het vergeet.

Gelukkig hielp Financial Times me gisteren een beetje. Want net als heel Europa vraagt de krant zich af waarom Italië zo'n beetje het enige land in Europa is dat economisch nog zo ontzettend ziek is.

Die malaise heeft in tegenstelling tot wat sommige Italiaanse politici beweren niets met de invoering van de euro te maken. Al is het wel toevallig dat juist sinds die invoering het altijd een beetje tot heel erg minder goed gaat in Italië dan elders in Europa.

Het heeft te maken met het feit dat de economie voor 95 procent uit piepkleine bedrijven bestaat. Met minder dan tien medewerkers. Bedrijven die minder innovatief zijn en met personeel dat minder productief is. In een globaliserende wereld kunnen die microbedrijfjes de concurrentie helemaal niet aan. Zo zijn ze amper te vinden op internet.

Uitzicht op beter is er niet gezien het beroerde onderwijssysteem. Te gecentraliseerd, met slechte resultaten en relatief weinig academisch geschoolden als resultaat. En het ziet er niet naar uit dat er veel extra geld voor het onderwijs beschikbaar komt.

Eenmaal van school af wordt het met de recordwerkeloosheid onder jongeren niet beter. Vandaar dat je ook steeds meer Italianen in bijvoorbeeld Amsterdam ziet. Daar krijgen ze wel werk en meestal ook op hun niveau.

Voor ondernemers in Italië heb ik enorm veel respect. Want het 'business environment' is er uitgesproken vijandig. De overheid ziet bedrijven meer om van te plukken dan dat ze banen en welvaart voor hun burgers creëren. Vergunningen krijgen is zelfs voor kleine activiteiten een zware klus. Tenzij je betaalt natuurlijk.

En Italië bungelt onderaan als het gaat om de efficiency van het ambtelijke apparaat. Je weet nooit waar je aan toe bent. Als de overheid je het lastig kan maken, dan gebeurt dat ook. Het resulteert in veel minder buitenlandse investeringen dan het land zou moeten kunnen aantrekken. Nederland haalt met nog niet eenderde van de bevolking van Italië al meer binnen.

En dan die politici. Links of rechts of wat dan ook: ze zorgen altijd voor onrust. Ze praten vooral over zichzelf, over wie met wie een deal kan sluiten maar over wat voor deal dat is, gaat het niet. Het debat gaat in plaats van over de problemen van het land over de partijen en poppetjes. In talkshows met politici gaat het bijvoorbeeld nooit over problemen in de zorg of bij de politie (en die problemen zijn er) of iets dergelijks. Maar wel over nutteloze ruzies tussen die en die.

Voor topsalarissen, dat wel. Italiaanse politici zijn nog steeds de best verdienende van Europa en mooie plannen van sommigen in de huidige regering om daar wat aan te doen, bloeden meestal dood.

Ondertussen blijkt bij iedere zware regenbui dat er veel te weinig geld wordt gestoken in de veiligheid van stad en land. Bruggen, wegen en huizen worden met grote regelmaat verzwolgen. Menig ziekenhuis heeft patiënten op de gang en vuilnis wordt nogal eens niet opgehaald. Of wordt, van Napels tot Milaan, systematisch illegaal verbrand. En vrijwel altijd is zwak bestuur er de oorzaak van.

In zo'n land, laten wij onze kinderen niet opgroeien.

Maar ja, het is cultureel zo rijk, de zon schijnt er vaker, die grappa, pesto, culatello. Het leven is er ook gewoon wat spannender dan in het aangeharkte Nederland. Als ze op eigen benen staan, gaan we toch maar terug.