Opinie

'De Libra is een goed idee, waarom heeft het IMF dit niet bedacht?'

Wim Boonstra • 03 juli 2019 06:31

Ceo Mark Zuckerberg van Facebook, het concern dat met plannen voor de Libra kwam. Beeld © AFP

De Libra verdient een minder negatieve ontvangst dan deze tot nu toe heeft gekregen, stelt Wim Boonstra, speciaal adviseur en econoom bij RaboResearch. Waarom heeft het IMF dit niet zelf bedacht, vraagt hij zich af in dit opiniestuk.

Twee weken geleden verraste Facebook de wereld met de aankondiging dat het een nieuwe cryptovaluta wil lanceren: de Libra. De afwijzende reacties lagen voor de hand. Facebook heeft nu eenmaal geen beste reputatie als het gaat om het borgen van privacy en de zorgvuldig omgaan met klantgegevens. En ook cryptovaluta, waarvan de Bitcoin natuurlijk het bekendst is, hebben bij velen geen al te beste naam.

Dus combineer de naam 'Facebook' in één en dezelfde zin met 'nieuwe crypto' en de reacties zijn voorspelbaar. Wereldwijd vielen journalisten, politici en andere commentatoren over elkaar heen om het voorstel af te branden. Waarbij ik overigens de sterke indruk had dat veel commentatoren niet echt de moeite hadden genomen om eerst de achterliggende stukken te lezen.

En dat is jammer. Want de plannen voor de Libra zien er op papier verrassend goed uit. Om te beginnen is de Libra bepaald niet alleen een ideetje van Facebook. Achter de Libra zit een consortium dat er bepaald niet om liegt. Er zit om te beginnen heel veel kennis over betaalsystemen in, vertegenwoordigd door Mastercard, Visa en Paypal.

Vodafone, ook lid van het consortium, hoef je niks uit te leggen over de rol die financiële innovatie kan spelen om in bancair achtergebleven gebieden massa's mensen toegang tot betaaldiensten te geven. Vodafone is namelijk één van de gangmakers achter M-Pesa, het op mobiele telefonie gebaseerde betaalsysteem dat de afgelopen jaren in hoog tempo Afrika verovert. Kortom: er zit denkkracht en financieel vermogen achter het consortium.

Dat blijkt ook uit het ontwerp van de Libra. De Libra is geen gewone cryptovaluta. De meeste hebben geen onderliggende waarde, zijn niet-transparant en, naar mijn mening, uiteindelijk ook niet levensvatbaar. Ik heb helemaal niets met crypto's. Maar de Libra is ontworpen als een valutamand, volledig gedekt door hoogwaardige financiële activa, waardoor de hoeveelheid Libra's in omloop alleen zal veranderen als de omvang van de dekking verandert.  

Bovendien zal de prijs ten opzichte van die onderliggende activa in hoge mate voorspelbaar zijn. Zo beschouwd lijkt het op een zogeheten currency board. De slag om de arm is natuurlijk dat de Libra op dit moment alleen nog op papier bestaat. Maar het onderliggende idee is goed doordacht. De Libra verdient een minder negatieve ontvangst dan deze tot nu toe heeft gekregen.

Stel nu eens dat het IMF het idee achter de Libra zou hebben bedacht: een officiële valutamand, laten we de SDR noemen, die wereldwijd kan worden verhandeld via een transparante variant van blockchaintechnologie. In een consortium met sterke partijen. De SDR kan dan alleen ontstaan (of verdwijnen) als bestaande staatsleningen van de landen met de onderliggende valuta worden ingebracht.

De private sector gaat daarop synthetische SDR uitgeven en daarin worden na verloop van tijd de belangrijkste grondstoffen verhandeld. Een groot deel van de wereldhandel wordt in SDR afgewikkeld. Opeens heeft de wereld zijn onafhankelijke valuta-anker en zijn de VS hun exorbitante privilege kwijt. De dollar wordt een gewone munt, de SDR de nieuwe gouden standaard, de wereldeconomie wordt stabieler. Waarom heeft het IMF dit niet zelf bedacht?

Hieruit blijkt maar weer eens dat de private sector beter en vooral sneller is in het verzinnen van innovaties dan de publieke. Waarvan akte. Maar misschien kan het nog: zou Facebook een stapje opzij willen doen ten faveure van het IMF?