Personal finance

Pensioenfondsen luiden noodklok: politiek moet kortingen voorkomen

Gert-Jan Verstegen • 17 oktober 2019 00:01 @GJVerstegen

Beeld © ANP

Vandaag komen de grote pensioenfondsen met hun kwartaalcijfers. Ze hebben allemaal hetzelfde bericht: kortingen zijn bijna niet meer te voorkomen. En dat gooit extra olie op het vuur. Want de discussie over de rekenrente is de afgelopen dagen weer opgelaaid.

Moeten we afscheid nemen van de zogenoemde rekenrente, dat is de vraag. Drie grote pensioenfondsen vinden dat de minister er alles aan moet doen om deze kortingen te voorkomen.

Het draait dus allemaal om de rekenrente. Die is gekoppeld aan de extreem lage rente die de Europese Centrale Bank hanteert. Op papier maken pensioenfondsen daardoor nauwelijks rendement. Om toch aan de toekomstige verplichtingen te voldoen, moeten ze extra geld in kas houden.

Korten op de pensioenen

Maar dat geld is er niet. Daardoor is de kans levensgroot dat er volgend jaar moet worden gekort op de pensioenen. Een scenario waar gepensioneerden, maar ook pensioenfondsen liever niet aan denken.

Vooral niet omdat de meeste fondsen in de praktijk wel veel rendement maken, namelijk met hun beleggingen. Alleen worden deze als te risicovol gezien, om ervan uit te gaan dat er in de toekomst ook genoeg in kas zit. Een doorn in het oog van pensioenfonds Zorg en Welzijn.

Zorg en Welzijn

In het meest recente kwartaalbericht is directeur Peter Borgdorff duidelijk: "We hebben dringend hulp nodig van politiek Den Haag." Want het is aan de politiek om van de huidige rekenrente af te stappen. Borgdorff lijkt daar voorstander van.

"In de eerste drie kwartalen van dit jaar behaalden we een rendement van 18,8 procent en de omvang van de pensioenpot was nog nooit zo groot", schrijft hij. Maar dat is niet terug te zien in de dekkingsgraad van 92,2 procent. Dat is de graadmeter of een fonds wel in de toekomst aan zijn verplichtingen kan voldoen. Een kwartaal eerder was dat nog 95,9 procent.

Hoe lager, hoe slechter. De regels rondom deze dekkingsgraden zijn streng. "Met de huidige dekkingsgraad van 92,2 procent zullen we in 2020 de pensioenen moeten verlagen", stelt Borgdorff.

Critici

Borgdorff staat niet alleen. Afgelopen weekend schreven veertig prominenten uit wetenschap, politiek en bedrijfsleven een brief aan de Tweede Kamer, met het verzoek om de lage rekenrente in te ruilen voor een hogere rente. Een rente waarin ook een deel van het beleggingsrendement is meegerekend. Daarmee zouden de dekkingsgraden in één klap omhoog schieten.

Critici vinden dat een slecht plan. Zij denken dat er te veel risico wordt genomen met de pensioenen en dat de rekening wordt doorgeschoven naar de jongeren. Ouderen zouden nu al kunnen profiteren van beleggingsrendementen die nog niet eens gemaakt zijn.

Politiek aan zet

Ook het kabinet lijkt weinig zin te hebben om de rekenrente zoals we die nu kennen te veranderen. Wel onderzoekt minister Wouter Koolmees de mogelijkheden om een aantal regels uit het eerder dit jaar gesloten pensioenakkoord versneld door te voeren. In november moet daar meer bekend over zijn.

Daarmee blijft de rekenrente staan, maar kan voor een aantal pensioenfondsen worden voorkomen dat ze moeten korten op de pensioenen. Een oplossing waar metaal en techniekfonds PMT graag haast mee wil maken.

PMT en ABP

"De intentie bij het afsluiten van het principeakkoord was dat de pensioenen niet verlaagd hoefden te worden. Helaas heeft de lage rente roet in het eten gegooid", schrijft het fonds in zijn kwartaalbericht. PMT zag de dekkingsgraad zakken naar 94,6 procent.

De dekkingsgraad van ambtenarenfonds ABP is met 91 procent nóg lager. "Dat is slecht nieuws voor onze deelnemers", schrijft voorzitter Corien Wortmann-Kool. "Het ziet ernaar uit dat we volgend jaar de pensioenen moeten verlagen. Onze hoop is gevestigd op een snelle uitwerking van het pensioenakkoord en op maatregelen in de overgangsperiode."

Bron • RTL Z / Gert-Jan Verstegen