Carrière

Tweede Kamer lijkt 'duiventil': nog nooit vertrokken zo veel Kamerleden

21 juni 2019 14:27

Alexander Pechtold nam in oktober vorig jaar afscheid van de Kamer. Beeld ©

Nog nooit vertrokken in zo'n korte tijd zo veel Kamerleden uit de Tweede Kamer. Twintig zijn er intussen vertrokken, in de ruim twee jaar sinds de Kamerverkiezingen. Hoe erg is dat? "De meesten gaan er qua geld in ieder geval niet op vooruit", constateert Frits Wester.

"Het is geen geheim dat ik dat jammer vind", zei Kamervoorzitter Kadhija Arib onlangs nog toen er weer een Kamerlid vertrok. "Natuurlijk omdat je partij en kiezers meer van je hadden verwacht, maar zeker ook omdat je nog veel had kunnen betekenen voor de Kamer als geheel", vervolgde Arib.

Record

Sinds het aantreden van het kabinet Rutte III zijn er twintig Kamerleden vertrokken (dat is exclusief de Kamerleden die naar het kabinet zijn gegaan.)  Het Parlementair Documentatie Centrum, die dit soort feiten bijhoudt, spreekt van een record: "In zo’n korte kabinetsperiode zijn er nog nooit zoveel Kamerleden uit zich zelf opgestapt."

Het vertrek bij GroenLinks is relatief het hoogst. Daarna volgt de VVD. Alleen bij ChristenUnie, DENK, Forum en Partij voor de Dieren zijn er nog geen Kamerleden vertrokken: die partijen hebben ook het minste aantal zetels.

Burgemeester of wethouder

De meeste van hen vertrokken naar een gemeente om wethouder of burgemeester te worden. Anderen hadden nog niets nieuws maar zagen het werk van Kamerlidmaatschap niet meer zitten. Zoals de oud-minister van Financiën, Jeroen Dijsselbloem. Hij miste de vuurkracht, zei hij bij zijn vertrek. "Mijn partij heeft kanonnen nodig. Ik ben tot de conclusie gekomen dat ik in de rol de vuurkracht niet heb."

Nine Kooijman van de SP vertrok omdat ze meer tijd en aandacht aan haar gezin wilde besteden. Rik Grashoff (GroenLinks), Han ten Broeke (VVD) en Elbert Dijkgraaf (SGP) vertrokken om persoonlijke redenen.

Duiventil

Hoe erg is het? Volgens politiek commentator Frits Wester lijkt de Kamer steeds meer op een duiventil.  "Dat is slecht voor het collectieve geheugen en de ervaring in het parlement."

Dat het vertrek hoger is dan ooit, kan Wester wel verklaren. "Door de politieke versnippering en het feit dat kiezers op en neer vliegen tussen partijen is het Kamerlidmaatschap een steeds onzekerder bestaan geworden. Partijen winnen bij de ene verkiezing bijvoorbeeld 20 zetels om er bij de volgende weer 25 te verliezen. De schommelingen in voorkeur zijn enorm. Daarnaast zijn er partijen de een maximaal aantal termijnen hanteren voor hun Kamerleden. Niet zo gek dat die in hun laatste termijn op zoek gaan naar wat anders. Bestuurlijke functies als burgemeester of gedeputeerde komen nou eenmaal niet daags na de Kamerverkiezingen langs, maar tussendoor."

Niet buiten de boot vallen

Ook de voortdurende discussie over versobering of zelfs afschaffing van het wachtgeld zorgt er volgens Wester voor dat Kamerleden niet gaan zitten wachten tot ze buiten de boot zijn gevallen om vervolgens met een veel lager inkomen snel een nieuwe baan te moeten zoeken.

"Daarnaast zijn er politieke leiders in de Kamer die weten dat ze in het huidige mediatijdperk ook een beperkte houdbaarheid hebben en tijdig plaats moeten maken voor een opvolger. Denk aan Pechtold en recent Buma van het CDA. Als dan je droombaan, in het geval Buma burgemeester van Leeuwarden, voorbij komt, is het begrijpelijk dat ze die kans pakken."

Jeroen Dijsselbloem, oud-minister van Financiën. Beeld © ANP

Voor het geld?

Kamerleden die de overstap maken naar het grote geld zijn een uitzondering. "Je ziet relatief weinig Kamerleden naar het bedrijfsleven gaan", zegt oud-Kamerlid Linda Voortman. Ze werd zelf na acht jaar wethouder in Utrecht. " De liefde voor politiek is hardnekkig. Dat heb ik ook. Op zich is het logisch dat Kamerleden in een provincie of gemeente aan de slag gaan. Het is een andere functie, maar met dezelfde idealen."

Ook Frits Wester ziet weinig Kamerleden een overstap maken naar het grote geld. "Het is absoluut niet zo dat een paar jaar Kamerlidmaatschap een opstap is naar een duurbetaalde functie elders. Dat zijn echt uitzonderingen."

Volgens hem gaan gaan de meesten erop achteruit. "Een enkeling blijft in een volgende bestuurlijke functie ongeveer hetzelfde verdienen, de meeste gaan er op achteruit.'

Vertrokken uit de Tweede Kamer:

VVD:

  • Leendert de Lange (heeft vertrek aangekondigd)
  • Jeanine Hennis
  • Han ten Broeke
  • Malik Azmani
  • Pieter Duisenberg
  • Foort van Oosten

CDA:

  • Sybrand Buma
  • Hanke Bruins Slot

D66:

  • Alexander Pechtold

PVV:

  • Karen Gerbrands

GroenLinks::

  • Linda Voortman
  • Rik Grashoff
  • Liesbeth van Tongeren
  • Zihni Özdil

SP:

  • Emile Roemer
  • Nine Kooiman

PvdA:

  • Jeroen Dijsselbloem
  • Sharon Dijksma

50PLUS:

  • Martin van Rooijen

SGP:

  • Elbert Dijkgraaf

Bron • RTL Nieuws