We zien dat je waarschijnlijk onze advertenties blokkeert. RTLZ.nl heeft de inkomsten uit advertenties nodig om goede, onafhankelijke verhalen te blijven maken. Ook kan het zijn dat door het gebruik van een adblocker bepaalde functies op de website niet goed werken. Maak je een uitzondering voor onze pagina's? Voor meer informatie, klik hier.
Beurs

Bull or Bear? Drie zwaargewichten in de clinch

Mark van Harreveld • 16 december 2016 00:15 @MVHarreveld

Bull or Bear? Drie zwaargewichten in de clinch

In de clinch! En het zijn niet de minsten die in de ring staan: Mathijs Bouman, Bob Homan en Wim Middelkoop geven hun visies op 2017, vaak lijnrecht tegenover elkaar en op het scherp van de snede. De Bull or Bear avond in t Spant! in Bussum was een succes!

De eerste visie van de avond was afkomstig van Mathijs Bouman, een man die te boek staat als een optimist over macro-economische ontwikkelingen. Naar eigen zeggen probeert hij de pessimisten in Nederland vanaf eind 2013 op te voeden en ervan te overtuigen dat het allemaal wel meevalt en dat de crisis voorbij is.

En net nu dat besef bij veel Nederlanders begint in te dalen, is dat optimisme bij Bouman zelf aan het verdwijnen. Zowel over de Nederlandse als over de wereldeconomie alsook over de beurs op de middellange termijn is Bouman "een klein beetje pessimistisch."

Bekijk hier het verhaal van Mathijs Bouman:

Stagnerende wereldhandel, groeiende wereldeconomie - een raar koppel

En dat heeft vreemd genoeg alles te maken met juist de reden waarom Bouman aanvankelijk zo optimistisch was: de motor van onze welvaart, de ontwikkeling van de wereldhandel, heeft de afgelopen decennia vol aangestaan. De wereldhandel globaliseerde, grenzen vielen weg, bedrijven konden gemakkelijk hun spullen grensoverschrijdend verhandelen, productieketens werden opgeknipt zodat bedrijven steeds efficiënter werden en kosten aanzienlijk daalden.

Wie de grafieken bekijkt ziet de ontwikkeling van de wereldhandel een steile curve maken - met een zogeheten 'V-shaped recession' in 2008, gevolgd door een fors herstel. Wie echter goed naar het eind van de curve kijkt, ziet iets opmerkelijks. En zorgelijks.

De laatste twee jaar is de wereldhandel voor het eerst in de recente geschiedenis gestagneerd. Terwijl de wereldeconomie wel doorgroeit. Reden tot zorg, aldus Bouman, vooral wanneer we zien dat het aantal handelsbarriè​res toeneemt. "Alsof er een machine handelsbelemmeringen staat te produceren."

Deglobalisering fnuikt bedrijven

Want wat is er aan de hand? Een oude teneur sluipt langzaam het systeem binnen: het geleidelijk sluiten van de grenzen, een trend van deglobalisering. Twee gebeurtenissen uit 2016 spannen daarin de kroon: de Brexit en Donald Trump.


Brexit: a bitter future....

De toekomstige Amerikaanse president deinst er namelijk niet voor terug een handelsoorlog met China te ontketenen (iets waar Europa absoluut niet blij van zal worden). Voorts heeft Trump de vrijhandelsverdragen met de landen rond de Stille Oceaan opgeschort, is er minder vrijhandel in Noord Amerika en is ook TTIP van de tekentafel linea recta in de prullenbak beland. 

Dat wordt volgens Bouman het verhaal van 2017: een stagnerende wereldhandel die op middellange termijn de winstgevendheid van bedrijven danig zal aantasten.  

Waar moet je in beleggen? Hoewel Bouman huiverig is om tips te geven, laat hij zich toch verleiden. Multinationals halen hun productie weer terug: niet door in West-Europa werkgelegenheid te creë​ren, maar door de productie verregaand te robotiseren. Een mooi voorbeeld is de Philishavefabriek van Philips in Drachten waar de productie volledig gemechaniseerd is.  

Voor beleggers die in dat verhaal geloven de Gouden Tip: beleg in bedrijven die veel investeren in robots of die industriële robots produceren. 

De tweede spreker die zijn visie geeft is Bob Homan, Hoofd Investment Office ING. Bob Homan is niet pessimistisch over 2017 als beleggingsjaar.

Kijkend naar de economie concludeert Bob dat het allemaal lang niet zo slecht: de economie in de VS groeit, ook in Europa is die best redelijk en het Centraal Planbureau zet voor Nederland een stijging van 2,1 procent in de prognoses.

Ten slotte stemt ook de enorme omvang van de Chinese consumentenmarkt optimistisch.

Groei op korte termijn, op lange termijn vlakt die af

Maar let wel: dat zijn prognoses voor de korte termijn. De groeivooruitzichten voor de lange termijn zullen minder spectaculair zijn. Immers, economie is de som van de beroepsbevolking en de arbeidsproductiviteit en in het westen valt daar het nodige op af te dingen: de beroepsbevolking groeit daar niet en neemt in sommige landen zelfs af en ook de arbeidsproductiviteit is de afgelopen 10 jaar niet gestegen.

Het ziet er naar uit dat Donald Trump stevig gaat aanpoten. En dat betekent dat er mogelijk een groei komt die groter is dan de economische capaciteit die een land heeft. Daarmee wordt een overspannen situatie gecreeerd. Dat is leuk voor de komende twee jaar, maar tegelijkertijd stijgt de rente. 

Dat is op zich ook niet ongunstig, want de rente was heel laag en de mensen zullen eerder extra koopkracht krijgen wanneer de rente stijgt. Waarom? Omdat er zo ontzettend veel gespaard is: mensen hebben almaar meer gespaard om maar aan een zelfde rentepercentage te komen als vroeger. Dat pakt op de korte termijn gunstig uit, maar op de lange termijn niet. 

We zien dat de rente in de VS al verhoogd is en de komende jaren mogen we een geleidelijke rentestijging tegemoet zien - Centrale Banken zijn namelijk heel pragmatisch daarin. 


En wat doen we dus met ons geld?

De hamvraag: waarin moeten we beleggen als de rente stijgt? De open deur: in elk geval niet in staatsobligaties, die dalen immers als de rente stijgt. Ook ING belegt momenteel weinig in staatspapier, en als ze er al in belegt, dan alleen in vrij korte looptijden zodat de portefeuille weinig last heeft van rentestijgingen.

Voor wie toch per se in staatspapier wil beleggen zijn er inflatde linked bonds die aan inflatie gekoppeld zijn. Stijgt de inflatie, dan krijg je ook meer rente. Positief is Homan over hoogrentende bedijfsobligaties, de zogeheten junk bonds. Die herbergen natuurlijk relatief veel risico, maar met een economie die voorlopig goed draait kunnen we daar aardige rendementen op halen.

Nee, dan liever aandelen. Voor het komend jaar voorspelt Homan winstgroei. Zeker ook omdat energiebedrijven, olie en metaal begin dit jaar heel laag waren, maar intussen flink hersteld zijn zal er een winstexplosie komen uit die bedrijven. Geschat wordt dat winsten in de wereld wel 10 procent omhoog kunnen.

Weliswaar zijn aandelen flink gewaardeerd, maar volgens Homan niet overspannen ondanks de topniveaus. Weer is de rente het sleutelbegrip: in Europa krijg je 4 procent dividend op je aandelen, terwijl je voor een Duitse staatslening 0,4 procent rente toucheert. Die keuze is dus snel gemaakt. Voor aandelen de komende jaren dus een positief resultaat.  

Wel een kanttekening: Homan is positiever over de economie dan over de aandelenmarkt. En wel om twee redenen. In de eerste plaats omdat de aandelenmarkt de afgelopen tijd een flink voorschot heeft genomen. Ten tweede geldt dat als de rente stijgt, de waarderingen iets zullen moeten zakken want rente wordt weer aantrekkelijker ten opzichte van aandelenbeleggingen. 

Zo ligt de rente op de tienjaarsleningen in de VS alweer op 2,6 procent, en als je straks 3 a 4 procent met zekerheid op staatspapier kunt krijgen, zullen veel mensen aandelen als te riskant beoordelen en de stap naar staatspapier maken. 


Inzetten op de banken

Nog een tip? Beleggen in cyclische sectoren, en dan met name banken. Met name banken zijn aantrekkelijk, juist omdat die rente weer oploopt. In Europa blijft de korte rente laag, Draghi blijft immers gewoon doorgaan met zijn opkoopprogramma en dus kunnen banken flink verdienen aan hun rentespread - het verschil tussen de korte en de lange rente.   

Een waarschuwing is op z'n plaats en die heeft te maken met het sentiment. Aandelen zijn volop gewaardeerd, en het sentiment loopt volgens Homan nu weer tegen z'n toppen aan. Wat zo veel wil zeggen als: voor de korte termijn wat gas terug nemen. 

Bekijk hier het verhaal van Bob Homan

Beet Bouman het spits af, Middelkoop is de hekkensluiter

Naar eigen zeggen verkondigt oud-beurscommentator, belegger en eigenzinnig fondsmanager Willem Middelkoop al 15 jaar hetzelfde. Hij maakt zich al heel lang zorgen over het stapelen van schulden en ergert zich mateloos aan presidenten van centrale banken die daar in meegaan. Want het is voor Middelkoop niet de vraag of, maar wanneer dit systeem implodeert.


Apocalypse now

Eerder schreef hij dat dit binnen 10 tot 15 jaar zou gebeuren, maar hij was optimistisch en kreeg ongelijk. Al binnen een jaar nadat hij deze zorg uitte viel Lehman om en zakte het systeem in als een mislukte kaassoufflé​.   

Helaas moet Middelkoop concluderen dat centrale bankiers een platte leercurve hebben - er is heel veel gedaan om het kaartenhuis weer te stutten. En dat is gelukt: "met veel kunst- en vliegwerk en met duct tape." En wat hij veel vindt: bovenop het kaartenhuis zijn wat nieuwe etages gebouwd. "Daar kun je niet tot in de lengte der dagen mee doorgaan!"

Centrale banken weten niet wat ze doen met die geldkraan

Ooit was Middelkoop op een seminar waar Klaas Knot een zaal vol journalisten toesprak. Op Middelkoops vraag of hij niet bang was dat beleggers naar hard assets zouden vluchten, keek Knot wat glazig. Voor Middelkoop het bewijs dat Knot zo academisch bezig was met de materie dat hij niet doorhad dat wanneer je onbeperkt geld creë​ert en stapelt, het slimme geld zijn heil elders zoekt. Geld stel je pas veilig door het in hard assets, bijvoorbeeld in goud, te beleggen. 

Middelkoop bevindt zich in goed gezelschap

Na 15 jaar kan Middelkoop naar eigen zeggen eindelijk zijn "mond houden en topmensen uit de financiële wereld laten spreken." Althans, gepensioneerde topmensen - want pas dan worden ze eerlijk. Hij citeert PIMCO-oprichter Bill Gross die 200 miljoen verdiende met de verkoop van staatsobligaties en die nu zegt: koop geen obligaties, de meeste aandelen zijn overgewaardeerd, koop real assets.

Van hetzelfde laken een pak bij Oswald Grübel, voormalig ceo van UBS en Credit Suisse die zegt dat "central banks are past the point of no return, it will end in a crash.."

Of Kenneth Rogoff, de voormalig hoofdeconoom van het IMF die opkomende landen adviseert om 10 procent van alle financiële reserves in goud te stoppen omdat er een mondiale herwaardering gaat komen en omdat er een afwaardering van de dollarschuld moet komen waardoor de dollar gaat dalen. Grübel​s advies laat aan duidelijkheid niets te wensen over: ga hedgen. 

Ook bizar: centrale bankiers die onbeperkt geld kunnen creëren blijken nu niet alleen staatsobligaties op te kopen, maar ook aandelen. Middelkoop besluit zijn betoog met de centrale banken van Noorwegen en Zwitserland die zware portefeuilles hebben vol aandelen in goud- en zilvermijnen. Need I say more? "Als centrale banken hard assets gaan kopen, houd ik mijn mond."

Bekijk hier het verhaal van Willem Middelkoop

 

Bron • RTL Z

Gerelateerde artikelen