Business

Buma/Stemra rommelde jarenlang met de boekhouding

28 augustus 2017 16:48

Componist Rob Bolland bij de rechtbank in Haarlem in 2013. Beeld © ANP

De directie van auteursrechtenorganisatie Buma/Stemra heeft jarenlang gerommeld met de boeken. Er werd geschoven met geld, er werden onterecht grote bedragen opzij gezet in de boeken en leveranciers werd gevraagd de rekeningen aan te passen. Zo werden potjes gecreëerd om tegenvallers in de kosten te kunnen opvangen. Daarbij werden huisaccountant KPMG en het bestuur bewust om de tuin geleid.

Dat blijkt uit een groot onderzoek naar de financiën van Buma/Stemra, uitgevoerd door advocatenkantoor Nauta Dutilh, ondersteund door experts van accountantskantoor BDO.

Fraude

De directie maakte er jarenlang gewoonte van frauduleus geld opzij te zetten. Doel was om zo nooit in de problemen te komen bij financiële tegenvallers.

De huidig directievoorzitter Wim van Limpt beschrijft het als een 'cultuur van sturen op budget in plaats van op de kosten'.

Klokkenluider

Van Limpt rook vlak na zijn aantreden in de zomer van 2016 onraad. Zijn medewerkers konden onduidelijkheden in de conceptjaarrekening niet goed verklaren. Eind 2016 kwam er een klokkenluider naar voren die omschreef wat er gaande was binnen de eigen organisatie. Voor Van Limpt reden om de jaarrekening niet te ondertekenen en opdracht te geven tot het grootschalige externe onderzoek naar de boeken.

Gebleken is dat de toenmalige directie potjes creëerde door bijvoorbeeld voorzieningen onrealistisch op te hogen, rekeningen van leveranciers in de tijd naar voren te schuiven en kosten hoger dan werkelijk in de boeken op te nemen. Nadrukkelijk werd gezorgd dat deze potjes nét niet zo groot waren dat de accountant erop aan zou slaan.

Schaduwboekhouding

Onderling hielden de directieleden op lijstjes bij hoe groot het opgeblazen bedrag - het totaal van de gecreëerde potjes- was. Eind 2015 was zo 6 miljoen euro bij elkaar gesprokkeld als appeltje voor de dorst. In een enkel geval lukte dat door een leverancier een factuur van enkele tonnen te laten antedateren. Zo konden vast kosten worden geboekt, terwijl de dienst pas in het daaropvolgende boekjaar zou worden geleverd.

Topman Wim van Limpt is geschrokken van wat hij heeft aangetroffen en is vastbesloten schoon schip te maken. "Wij zijn een organisatie die er is voor de muzikanten. Ik zie het als mijn taak te zorgen voor een zo goed mogelijke dienstverlening voor hen, tegen zo laag mogelijke kosten."

Vorige directeur verdiende te veel

De vorige directeur van Buma/Stemra, Hein van der Ree, verliet de organisatie begin 2016. Dat deed hij omdat zijn salaris ruim boven de Wet Normering Topinkomens (WNT) zat. Hij verdiende 447.000 euro per jaar, maar mocht volgens de WNT niet meer verdienen dan 178.000 euro.

Van der Ree weigerde salaris in te leveren en na zes jaar vertrok hij met een gouden handdruk van 484.861 euro. Nu blijkt dat er onder zijn bewind weinig extern toezicht was op de organisatie.

Corruptie

In 2011 kwam Buma/Stemra ook al in opspraak, toen door een reportage in PowNews bleek dat bestuurslid Jochem Gerrits 'corrupt' en 'omkoopbaar' zou zijn. Dat kwam aan het licht door een zaak rondom componist Melchior Rietveldt. Hij componeerde in 2006 een tune bij een antipiraterij-spotje, dat werd gebruikt in 71 filmtitels, zonder zijn toestemming em zonder dat daarvoor werd betaald. In 2008 stapte de componist naar Buma/Stemra

Bestuurslid Gerrits wilde werk maken van de zaak als hij een derde van de opbrengst zou krijgen. "Ik zet Buma gewoon buitenspel", was te horen in het telefoongesprek dat PowNews uitzond. Deze reportage leidde uiteindelijk tot het vertrek van Gerrits.

Naar aanleiding van die affaire startte in 2013 accountants- en adviesbureau KPMG op last van de Tweede Kamer een onderzoek naar Buma/Stemra, en kwam met aanbevelingen om de bedrijfscultuur te verbeteren.

Buma/Stemra keerde in 2015 204 miljoen euro uit aan hun leden: componisten, tekstdichters en muziekuitgevers op het gebied van muziekauteursrecht.

Lees ook ons interview met directeur Wim van Limpt.

Bron • RTL Z