Bedrijven

Rusland moet toch miljardenvergoeding betalen in Yukos-zaak

RTL Z • 18 februari 2020 13:09 @rtlz

Yukos was voor de nationalisatie een van de grootste particuliere olieconcerns ter wereld. Beeld © ANP

De Russische staat moet toch 50 miljard dollar (46 miljard euro) vergoeding betalen aan enkele aandeelhouders van het voormalige olieconcern Yukos. Dat heeft het gerechtshof in Den Haag dinsdag bepaald. Direct na het arrest kondigde Rusland aan in cassatie te gaan tegen het oordeel bij de Hoge Raad.

Yukos was ooit een van de grootste olie- en gasmaatschappijen van wereld. Het bedrijf werd begin deze eeuw genationaliseerd na de arrestatie en veroordeling van oprichter Michail Chodorkovski. Hij zat tussen 2005 en 2014 in een strafkamp in Siberië wegens fraude en grootschalige belastingontduiking.

Na de nationalisatie van het bedrijf werd het in delen doorverkocht aan concurrenten, waaronder het Russische staatsoliebedrijf Rosneft. De voormalige aandeelhouders, onder wie Chodorkovski, bleven met lege handen achter.

Aandeelhouders boos

Daarop stapten zij naar het Permanent Hof van Arbitrage in Den Haag. Op basis van het Verdrag inzake het Energiehandvest vonniste de internationale arbiter dat Rusland Yukos moedwillig failliet heeft laten gaan en zijn eigendommen onrechtmatig heeft toegeëigend.

Bijna tien jaar later wees het Hof van Arbitrage in 2014 een schadevergoeding van 50 miljard dollar toe aan de oud-aandeelhouders van Yukos, het hoogste arbitragebedrag ooit vastgesteld.

Verplichting aangaan

Omdat de arbitragezaak in Nederland plaatsvond, konden de Russen bij de Nederlandse rechter vernietiging van de arbitrale uitspraak vorderen. Met succes: de rechtbank in Den Haag vond in 2016 dat de arbiter niet bevoegd was, omdat Rusland het Verdrag inzake het Energiehandvest weliswaar heeft ondertekend, maar niet heeft bekrachtigd.

Het Haagse hof is het niet met die lezing eens en vindt dat het Permanent Hof van Arbitrage wel degelijk bevoegd is. Volgens de rechters gaan landen die het verdrag hebben ondertekend de verplichting aan om het verdrag toe te passen. Hierdoor is het vonnis van de internationale arbiter uit 2014 weer van kracht. 

Dit betekent echter niet dat er nu een einde is gekomen aan de rechtszaak die al 15 jaar duurt. De inkt van het vonnis van het gerechtshof in Den Haag was nog niet droog of het Russische ministerie van Justitie kondigde aan in cassatie te gaan. Het kan nog jaren duren voordat de Hoge Raad uitspraak doet.

Bron • RTL Z