Beurs

AEX-index en Midkap aangepast: hierom is dat belangrijk

Paul le Clercq • 19 maart 2018 17:01 @Paul_le_Clercq

Beeld © ANP

ASR en Philips Lighting zijn gepromoveerd naar de AEX-index, maar andere bedrijven vallen er juist uit. Maar waarom is dat eigenlijk belangrijk voor beleggers?

Een keer per jaar wordt de samenstelling en de weging van de AEX-Index, de Midkap-Index en de Small Cap Index van de Amsterdamse beurs aangepast. Enkele weken terug werd al bekendgemaakt welke bedrijven promotie maken of juist degraderen.

Vrijdag werd ook bekend hoe zwaar de verschillende bedrijven meetellen in de index. Vandaag gaat de nieuwe situatie echt in.

De indexen zijn een barometer voor het beursklimaat in Nederland. Verder kunnen beleggers aan de hand van de index kijken of ze het beter hebben gedaan dan de index (of juist niet) en de indexen worden gebruikt om er bijvoorbeeld opties op te verhandelen.

Wijzigingen in AEX, Midkap en Small Cap Index:

AEX:
=> ASR, Philips Lighting
>

Midkap:
=> Boskalis, SBM offshore, AMG, Takeaway.com
>

Small Cap Index (AScX):
=> VolkerWessels, Wessanen, Kiadis Pharma, Pharming
>

Index voor beleggers belangrijk

De indexen zijn voor veel beleggers belangrijk. Als je een particuliere belegger bent en je hebt maar een relatief beperkt bedrag tot je beschikking, dan is het lastig om je geld en daarmee je risico's goed te spreiden.

Via ETF's (exchange traded funds, oftewel indextrackers), of via beleggingsfondsen die bijvoorbeeld de AEX volgen lukt dat beter. Een ETF is een beleggingsvehikel waarmee je de waarde van een index volgt.

Slotveiling

Alhoewel al een tijdje bekend is welke bedrijven uit de AEX, de Midkap en de Small Cap Index vallen en welke er juist in komen, passen die ETF's en beleggingsfondsen niet al lang van tevoren hun beleggingsporteuille aan. Ze wachten daarmee tot het laatst.

Beleggers die hun geld in zo'n ETF steken, gaan er immers vanuit dat de ETF bijvoorbeeld de AEX volgt. Als een ETF op de aanpassing van de index vooruit loopt, dan voldoet het niet meer aan zijn mandaat, legt Jauke de Jong, analist van AFS Group uit. Beleggers denken dan immers dat ze in de AEX beleggen, maar in feite hebben ze dan ook geld zitten in bedrijven die daar nog niet in zijn opgenomen.

ETF's en beleggingsfondsen passen hun portefeuille daarom pas aan tijdens de zogeheten slotveiling, op de laatste beursdag vóórdat de aanpassing van de index wordt doorgevoerd. Dat was dus afgelopen vrijdag. De slotveiling is van 17:30 uur tot 17:40 uur.

​Meer handel afgelopen vrijdag

Er zijn beleggers die wél vooruitlopen op de aanpassing van de samenstelling van indexen zoals de AEX. Dat kunnen bijvoorbeeld particulieren zijn, of hedgefondsen. Ze weten dat er later vraagt komt naar bepaalde aandelen en dus kopen ze die al eerder. 

Afgelopen vrijdag zag je inderdaad dat er meer werd gehandeld in aandelen die uit de AEX zakten en in fondsen die er juist nieuw inkwamen, zegt De Jong. Maar de koersen van nieuwkomers ASR en Philips Lighting daalden juist.

Zo was de koers van ASR om 17:29 uur nog 34,74 euro, terwijl het uiteindelijk op 34 euro sloot. Philips Lighting stond om 17.29 uur nog op 32,04 euro en het sloot op 31,59 euro.

Speculanten profiteerden niet

Dat komt volgens De Jong omdat in de periode ervoor beleggers die niet strict de index hoeven te volgen wél al aandelen ASR en Philips Lighting insloegen. Hun gedachte was dat tijdens de slotveiling op vrijdag indexvolgers, zoals partijen die ETF's uitgeven, de aandelen van ASR en Philips Lighting wel móesten kopen.

Ze moeten hun beleggingsportefeuille immers aanpassen aan de nieuwe situatie die vanaf vandaag geldt. Maar die partijen hadden de vraag overschat en ze wilden in de slotveiling toch van hun aandelen af. Daarop daalde de koers, legt De Jong uit.

Vandaag zie je een tegengestelde beweging: de koers van ASR en die van Philips Lighting stijgen weer. Per saldo staan ze weer bijna op het niveau van vrijdag voordat de slotveiling begon. Daarbij moet je bedenken dat de AEX als geheel licht lager staat.

Welke fondsen zitten in welke index?

De AEX, Midkap en Small Cap Index bestaat elk uit 25 aandelen. De 25 beursfondsen met de grootste beurswaarde komen in de AEX-Index, de volgende 25 in de Midkap en de 25 daarna in de Small Cap Index.

Daarbij wordt wel gecorrigeerd voor de free float, oftewel het aantal vrij verhandelbare aandelen. Als er een grootaandeelhouder is die bijvoorbeeld 20 procent van de aandelen heeft, dan wordt er in die aandelen niet gehandeld. Die tellen dan ook niet mee voor de berekening van de beurswaarde.

De nieuwe samenstelling wordt samengesteld op basis van de gegevens op de laatste vrijdag van februari. De herweging wordt vastgesteld op de derde vrijdag in maart en gaat in op de maandag erna (vandaag dus). Op de derde vrijdag in juni, september en december vindt ook een aanpassing plaats. Daarbij wordt de samenstelling van een index alleen gewijzigd wanneer er door een beursgang nieuwe bedrijven zijn bijgekomen op de beurs en die in een index komen. Ook kan de index worden aangepast als er door bijvoorbeeld een fusie of overname minder dan 25 fondsen in zitten.

Als de samenstelling van een index niet wordt gewijzigd, dan kan er wel een aanpassing plaatsvinden in de weging wanneer er sprake is van grote wijzigingen in het aantal vrij verhandelbare aandelen (free float), of het aantal uitstaande aandelen van fondsen.

Eventuele nieuwkomers op de beurs (als gevolg van een beursgang) kunnen dan in een index komen. Alleen als er grote wijzigingen zijn in het aantal vrij verhandelbare aandelen of het aantal uitstaande aandelen vindt er een aanpassing plaats in de weging, dus welk deel van een index wordt bepaald door een bepaald bedrijf.

Een fonds mag maximaal voor 15 procent meetellen, omdat het anders te zwaar zou meetellen in de index. Dit geldt voor bijvoorbeeld Shell in de AEX.

Bron • RTL Z