We zien dat je waarschijnlijk onze advertenties blokkeert. RTLZ.nl heeft de inkomsten uit advertenties nodig om goede, onafhankelijke verhalen te blijven maken. Ook kan het zijn dat door het gebruik van een adblocker bepaalde functies op de website niet goed werken. Maak je een uitzondering voor onze pagina's? Voor meer informatie, klik hier.
Politiek

EU presenteert alternatief voor gehate arbitragehoven

14 september 2017 15:19

EU presenteert alternatief voor gehate arbitragehoven
Cecilia Malmström, Eurocommissaris voor handel. Beeld © EPA

De Europese Commissie heeft een voorstel gedaan dat een eind moet maken aan de verhitte discussies over arbitragehoven voor investeerders, zoals ISDS. De EU wil dat er een permanent hof wordt opgetuigd.

Dat blijkt uit de nieuwe voorgestelde handelsrichtlijnen die de Europese Commissie vandaag heeft gepubliceerd. Er moet een permanent, multilateraal inversteringshof komen, dat veel transparanter te werk gaat dan ISDS (investor-state dispute settlement).

ISDS is een systeem waarmee investeerders staten kunnen aanklagen als zij zich gedupeerd voelen door veranderende wetgeving, buiten de normale rechtbanken van een land om.

Hevige kritiek

En dat is voor velen een groot probleem. De kritiek is namelijk dat ISDS het normale juridische stelsel van landen omzeilt. Bovendien worden de 'rechters' van de arbitragehoven per zaak geselecteerd, er is geen permanente vertegenwoordiging.

Deze arbiters, zoals ze officieel heten, zijn vaak advocaten of juristen uit de zakelijke wereld. Ook worden de zaken volledig achter gesloten deuren gehouden, waardoor controle van het juridische proces onmogelijk is.

Omdat vooral tijdens de TTIP-onderhandelingen deze vorm van geschilbeslechting onder vuur kwam te liggen, werd in het CETA-verdrag met Canada een nieuwe vorm geïntroduceerd: ICS. Dit is een permanent hof, met vast aangestelde rechters. Ook is er mogelijkheid tot beroep en zijn de zaken openbaar.

Permanent hof

Het nieuw op te richten, permanente hof, moet in de plaats komen van alle eerdere vormen van geschilbeslechting. Landen buiten de EU die zich aansluiten bij het nieuwe hof, gaan er mee akkoord dat de oude ISDS-bepalingen niet meer van toepassing zijn. Het voorstel van de Europese Commissie lijkt sterk op ICS, met als grote verschil dat het hof niet per handelsdeal opgetuigd hoeft te worden.

In plaatst daarvan moet het een hof worden waar alle arbitragezaken kunnen worden aangespannen. De zaken zijn openbaar, met mogelijkheid tot beroep. Ook kunnen derde partijen, zoals milieurechtenorganisaties hun zienswijze delen tijdens lopende zaken.

Niet overtuigd

Toch is Milieudefensie, dat altijd zeer kritisch is geweest op ISDS, lang niet tevreden met het nieuwe voorstel. Volgens een woordvoerder zijn er wel wat kleine verbeteringen, zoals de permanente aanstelling van arbiters, maar blijft het fundamentele bezwaar bestaan.

Het bezwaar is namelijk dat het hof eenrichtingsverkeer is: alleen investeerders kunnen staten aanklagen. Volgens een woordvoerder van de milieuorganisatie is er juist behoefte aan een tribunaal waar grote bedrijven zelf makkelijk aangeklaagd kunnen worden.

Meer transparantie

De Commissie belooft trouwens op het gebied van handelsverdragen nog meer vernieuwingen. Zo wordt er gevraagd om een mandaat om de onderhandelingen met Australië en Nieuw-Zeeland te starten, maar ook dat gaat anders dan vroeger.

Eurocommissaris Malmström belooft 'volledige transparantie' tijdens de onderhandelingen en er wordt een soort klankbordgroep opgericht waarin maatschappelijke organisaties hun zegje kunnen doen.

Bron • RTL Z