Politiek

Dividendstrop Hoekstra mogelijk nog veel hoger dan een half miljard

René Lukassen & Michaël Niewold • 01 april 2020 18:42

Minister Wopke Hoekstra van Financiën tijdens een overleg in de Tweede Kamer. Beeld © ANP

Zware tijden voor minister Hoekstra van Financiën. Niet alleen vliegen de miljarden euro's aan noodsteun er uit, ook komt er veel minder geld binnen. Zo bleek eerder al dat banken hun aan de staat beloofde dividend van ruim een half miljard opschorten. En daar komen nog honderden miljoenen bij, blijkt uit een inventarisatie van RTL Z.

Het gaat om dividenden die staatsdeelnemingen uitkeren aan het ministerie. Dat zijn bedrijven waarin de staat een belang heeft (zoals Schiphol) of volledig eigenaar van is, zoals bij NS. Deze bedrijven maakten vorig jaar bij elkaar ruim 800 miljoen over naar Financiën

Maar dit jaar zal dit bedrag wel eens meer dan 200 miljoen lager kunnen uitvallen, blijkt uit een inventarisatie van het dividendbeleid van de 14 staatsdeelnemingen. Een exact bedrag is nog niet te noemen, want nog niet alle bedrijven hebben hun jaarverslag gepubliceerd. 

Uitstel of lager bedrag

Van de bedrijven die geraakt worden door het coronavirus weten we het al wel. Schiphol, NS en Holland Casino krijgen uitstel, zo laat een woordvoerder van het ministerie van Financiën weten.

Het ministerie is ook met andere staatsdeelnemingen 'doorlopend' in gesprek. "Waar nodig worden afspraken gemaakt over de hoogte en timing van de dividendbetaling", meldt de woordvoerder.

Voor NS en Schiphol gaat het om een bedrag van 189 miljoen euro dat later of mogelijk helemaal niet meer komt. 106 miljoen van de luchthaven, 73 miljoen van het vervoerbedrijf. 

Triviaal

Wat Holland Casino aan dividend over 2019 wilde uitkeren is niet bekend, omdat het jaarverslag nog niet is verschenen. Vorig jaar maakte het bedrijf, dat nu dicht is vanwege de maatregelen om het coronavirus te bedwingen, 46 miljoen over aan de staat.

Vanwege de coronacrisis wordt pas in de herfst een besluit over het dividend van Holland Casino genomen, meldde Hoekstra eerder al aan de Kamer

De al dan niet uitgekeerde dividenden zijn op dit moment triviaal, zo zei hij gisteren in het wekelijkse gesprek met RTL Z. "Er is niemand bij de bedrijven en op het ministerie die daar nu mee bezig is. Het is nu zaak deze lastige fase door te komen", aldus Hoekstra.

Marsorder ECB en DNB

Bovengenoemde drie bedrijven zijn niet de enige die het overmaken van dividend uitstellen. Dat doen banken ook, op dringend advies van de ECB en DNB. Het doel is dat het geld dat banken hierdoor in kas houden, gebruikt kan worden om geld te blijven uitlenen aan bedrijven in de problemen. 

En ook dat raakt de schatkist. Het ministerie van Financiën is aandeelhouder van de Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) en de Nederlandse Waterschapsbank (NWB Bank).

De eerste heeft al aangekondigd de uitbetaling van 71 miljoen dividend uit te stellen tot oktober. NWB Bank 'bestudeert de brief van de ECB', laat een woordvoerder weten. De bank was van plan 55 miljoen euro dividend uit te keren, maar dat wordt nu opnieuw bekeken. 

Fikse aderlating

Als beide banken de oekaze van de ECB volgen, scheelt dat Hoekstra nog eens een krappe 50 miljoen euro. De staat heeft belangen van respectievelijk 50 en 17 procent in de twee banken. 

Dat bedrag staat in schril contrast tot het beloofde dividend van in totaal 523 miljoen over 2019 van de twee grootbanken waar de staat nog een meerderheidsbelang in heeft: ABN Amro en De Volksbank.

ABN heeft al uitstel aangekondigd, De Volksbank neemt daar in de komende weken een besluit over. 

Havenbedrijf houdt koers

Er zijn meer dividenden die in gevaar kunnen komen. Want hoewel de coronacrisis voor de Rotterdamse Haven 'vooralsnog geen reden' is om het dividendbeleid te wijzigen, kan dat nog veranderen. 

"Als de crisis langer aanhoudt, dan zou dat effect kunnen hebben op het aantal schepen en daarmee op het havengeld dat wordt betaald en dus op het bedrijfsresultaat", laat een woordvoerder van het Havenbedrijf weten. Al hoeft dat nog niet te betekenen dat het dividendbeleid ook wordt aangepast, voegt hij toe. Dat is uiteindelijk aan de Raad van Commissarissen en de aandeelhouders. 

Het Havenbedrijf is van plan in totaal bijna 98,5 miljoen euro dividend uit te keren. Daarvan is 28,7 miljoen voor de Rijksoverheid en de rest voor de gemeente.

TenneT en GasUnie wél

Drie van de belangrijkste bronnen van dividend keren wel gewoon uit, laten ze weten aan RTL Z. Het gaat om GasUnie (à 288 miljoen euro en netbeheerder TenneT (112 miljoen euro).

Ook kan Hoekstra rekenen op nog eens 100 miljoen euro vanwege het Nederlandse belang in uraniumverijkingsbedrijf Urenco, bevestigt het bedrijf. 

Of en wat de Nederlandse Loterij, vorig jaar goed voor ruim 101 miljoen euro afdracht aan de staat, dit jaar overmaakt is onduidelijk omdat het jaarverslag er nog niet is. "Het is uiteindelijk een afweging voor de aandeelhouders", voegt een woordvoerder nog toe.

KLM

Uit de zwaar getroffen luchtvaart hoeft Hoekstra verder niets te verwachten. De staat heeft een belang van 6 procent in KLM en sinds vorig jaar 14 procent in het overkoepelende bedrijf.

KLM zal dit jaar geen dividend uitkeren, liet topman Pieter Elbers doorschemeren, vooruitlopend op het jaarverslag. En bij de holding is ook het niet aan de orde, laat een woordvoerder weten. In de afgelopen jaren keerde Air France-KLM sowieso al geen dividend uit. KLM vorig jaar wel, van de 17 miljoen euro ging 1 miljoen naar de schatkist.

Tot slot de staatsdeelnemingen Thales Nederland, Covra en FMO. Die zullen de inkomsten die Hoekstra voorlopig in ieder geval misloopt niet compenseren. Deze instellingen waren vorig jaar goed voor in totaal 2 miljoen euro aan dividend.

Bron • RTL Z