Economie

Nobelprijs economie voor onderzoek naar verminderen armoede

14 oktober 2019 16:07

Twee van de drie winnaars van de Nobelprijs voor Economie: Abhijit Banerjee en Esther Duflo. Beeld © Getty

De Nobelprijs voor de economie gaat dit jaar naar drie economen die onderzoek hebben gedaan naar het bestrijden van armoede. Onder hen is de tweede vrouw ooit die een Nobelprijs voor de economie krijgt.

Abhijit Banerjee, Esther Duflo en Michael Kremer zijn de gelukkigen die de Nobelprijs voor de economie met zijn drieën moeten delen. Ze krijgen de prestigieuze onderscheiding voor hun baanbrekende onderzoek op het vlak van armoedebestrijding.

Duflo is met 47 jaar de jongste winnaar van de Nobelprijs voor de economie en zij is pas de tweede vrouw die de prijs krijgt. Zij deelt de Nobelprijs met haar man Banerjee. Beide zijn professor aan Massachusetts Institute of Technology (MIT). Kremer is professor is aan het eveneens Amerikaanse Harvard.

Problemen opdelen

De drie krijgen de Nobelprijs omdat door hun onderzoek de mogelijkheden om wereldwijde armoede te bestrijden zijn verbeterd, In slechts twee decennia heeft hun op experimenten gebaseerde aanpak ontwikkelingseconomie veranderd, schrijft de Koninklijke Zweedse academie van Wetenschappen, die de Nobelprijzen uitreikt.

De drie prijswinnaars hebben een nieuwe aanpak geïntroduceerd. In het kort komt het erop neer dat het armoedeprobleem in kleinere, beter beheersbare, vraagstukken wordt opgedeeld, zoals de meest effectieve aanpak om onderwijs of de gezondheid van kinderen te verbeteren, aldus de academie.

Schoolresultaten

Volgens de organisatie achter de prijs heeft dat geleid tot concrete resultaten. Het blijkt dat het in dienst nemen van freelance leraren een kosteneffectieve manier is om de schoolresultaten van kinderen te verbeteren. Het verkleinen van klassen is lang niet zo effectief.

Ook kwamen de onderzoekers erachter dat niet alle methodes die bedoeld zijn om de schoolresultaten te verbeteren ook echt werken. Het gebruik van boeken en presentatieborden in scholen was niet zo effectief. Ook het ontwormen van kinderen leidde niet per se tot betere resultaten. 

Wat wel werkt is meer kinderen naar school krijgen en daarbij ook aandacht geven aan de kwaliteit van het onderwijs. Meer dan 5 miljoen Indiase kinderen profiteren bijvoorbeeld al van speciale begeleidingsprogramma's op scholen. 

Gezondheidszorg

Ook subsidies voor preventieve gezondheidszorg in veel landen zouden aan het werk van Banerjee, Duflo en Kremer te danken zijn.

Op het gebied van gezondheid zijn de resultaten van investeringen en preventieve zorg sterk afhankelijk van de prijzen van gezondheidsproducten of -diensten. Dat pleit voor het genereus subsidiëren van die investeringen.

Spijt na uitvinden dynamiet

De Zweed Alfred Nobel vond eind 19e eeuw dynamiet uit, maar toen later een Franse krant per ongeluk meldde dat hij (in plaats van zijn broer) was overleden werd Nobel 'handelaar in de dood' genoemd.

Dat knaagde aan hem, daarom stelde hij geld beschikbaar voor vijf nobelprijzen (voor natuurkunde, scheikunde, geneeskunde, literatuur en vrede). 

Geen 'echte' nobelprijs

De Nobelprijs voor de economie is eigenlijk geen 'echte' Nobelprijs. De eerste Nobelprijzen werden al in 1901 uitgereikt, maar die voor de economie pas in 1969. Dat was omdat de Zweedse centrale bank toen ter gelegenheid van het 300-jarig bestaan geld doneerde om de prijs in het leven te roepen. 

Er zit een Nederlands tintje aan de Nobelprijs voor Economie. De eerste winnaar was namelijk de Nederlander Jan Tinbergen, samen met de Noor Ragnar Frisch. Tinbergen studeerde natuurkunde en ondanks het feit dat hij beroemdheden als Albert Einstein ontmoette vond hij wiskunde en statistiek en later economie toch interessanter.

Tinbergen werkte onder meer bij het Centraal Bureau voor de Statistiek en was directeur van het Centraal Planbureau, voordat hij hoogleraar werd in Rotterdam. Tinbergen was de grondlegger van de econometrie.

Bron • RTL Z