Economie

Kwaliteit van leven wordt beter in Nederland, maar niet voor iedereen

Chris Koenis • 15 mei 2019 11:06 @chriskoenis

Activisten in Rotterdam riepen vorige maand op tot onder meer een eerlijke verdeling van welvaart. Beeld © ANP

We zijn een steenrijk land met ook dit jaar weer economische groei. Maar omdat dit weinig zegt over de werkelijke stand van het land, heeft het CBS opnieuw de zogeheten 'brede welvaart' gemeten, de kwaliteit van leven. Wat blijkt? Het persoonlijke welzijn neemt in algemene zin verder toe, maar dat geldt niet voor iedereen.

Na de nulmeting van vorig jaar komt het statistiekenbureau met de tweede editie van de Monitor Brede Welvaart. Daarin wordt op verzoek van het kabinet naar uiteenlopende factoren van de kwaliteit van leven gekeken, waaronder gezondheid, veiligheid, vrije tijd en de woningmarkt. 

Het algemene beeld dat zo ontstaat is overwegend positief. Zo laten alle indicatoren op het gebied van welzijn, veiligheid en materiële welvaart een stabiele of stijgende lijn zien. Maar daarnaast blijkt ook dat de welvaartsontwikkeling niet altijd gelijk verdeeld is over de bevolking.

Opleiding van belang

Zo is de brede welvaart van hoogopgeleiden opnieuw hoger dan die van laagopgeleiden. Bij twaalf van de negentien gemeten aspecten van brede welvaart staan hoogopgeleiden er nu beter voor dan de gemiddelde Nederlandse bevolking. Voorbeelden hiervan zijn gezondheid, tevredenheid met het leven en het hebben van betaald werk. 

Kijk je naar bevolkingsgroepen dan is te zien dat er verschillen bestaan tussen de groep met een Nederlandse en met een niet-westerse migratieachtergrond. De laatste groep heeft een relatief lage brede welvaart en scoort ondergemiddeld op 16 van de 20 terreinen.

Bij leeftijdsgroepen zijn de verschillen kleiner. Jongeren tot 25 jaar en de groep 35 tot 45 jaar scoren het beste, dankzij onder meer een lage langdurige werkloosheid en meer vertrouwen in instituties. Vanwege opnieuw gezondheidsaspecten hebben 55- tot 65-jarigen een relatief lage brede welvaart.

Tjark Tjin-A-Tsoi, directeur-generaal van het CBS, overhandigde vorig jaar de de eerste Monitor Brede Welvaart aan minister Wiebes. Beeld © ANP

Man of vrouw

Daarnaast ligt de brede welvaart van mannen iets hoger dan die van vrouwen, al zijn ook daar de verschillen klein. Mannen scoren lager op het frequent hebben van sociale contacten, terwijl vrouwen juist wat minder vaak betaald werk hebben en zich vaker onveilig in hun eigen buurt voelen.

Dan zijn er volgens het CBS ook enkele negatieve trends die noemenswaardig zijn. Want hoewel Nederland er Europees gezien goed voorstaat qua werkgelegenheid en een goed draaiende economie, bestaat er een groeiende ontevredenheid over het werk en de vrije tijd, en staan er meer files. Ook op het terrein van wonen en natuur en milieu zijn er verslechteringen zichtbaar.

Een belangrijke kanttekening is ook de weerslag die onze welvaart heeft op andere landen. Nederland legt een relatief grote druk op het zogenoemde 'natuurlijk kapitaal' van ontwikkelingslanden, stelt hoofdonderzoeker Jan-Pieter Smits.

Net als vorig jaar gaat het met name om het uitputten van niet-hernieuwbare hulpbronnen en de broeikasgasvoetafdruk die ons land heeft door de import van buitenlandse producten en diensten.

Ontbossing in Indonesië voor de productie van palmolie dat in veel Nederlandse producten zit. Beeld © EPA

Slechte scores

Nieuw bij de meting is het meenemen van de zeventien VN-doelen, de Sustainable Development Goals (SDG's) die voor 2030 gehaald moeten worden.

Deze zijn in 2015 opgesteld door de Verenigde Naties en door 193 landen ondertekend. Hier blijkt dat Nederland slecht scoort op het gebied van klimaat, energie en biodiversiteit.

Het kabinet komt later vandaag met een reactie op de belangrijkste conclusies van de Monitor. Ook wordt deze in de Tweede Kamer behandeld, tijdens het Verantwoordingsdebat over het vandaag verschenen financieel jaarverslag van het Rijk.

Bron • RTL Z