Buitenland

Britten sorteren voor op falen onderhandeling na belletje Merkel

Pepijn Nagtzaam • 08 oktober 2019 14:37 @pepijnnagtzaam

Boris Johnson en Angela Merkel, voorafgaand aan hun ontmoeting in Berlijn. Beeld © AFP

De trukendoos van de Britten gaat open. In een telefoongesprek met Angela Merkel heeft Boris Johnson gezegd dat een brexitdeal 'onmogelijk' is, volgens Britse bronnen. Ondertussen wordt er naar de EU gewezen als hoofdschuldige voor het mislukken van de onderhandelingen.

Johnson zou zijn Duitse ambtsgenoot hebben gezegd dat een brexitdeal 'onmogelijk' is als de Europese Unie vasthoudt aan de eisen rondom Noord-Ierland. Dat gesprek zou moeizaam zijn verlopen. Merkel zou volgens Britse regeringsbronnen gezegd hebben dat Noord-Ierland onderdeel moet blijven van de douane-unie om een scheidingsovereenkomst te bereiken met de EU. Dat meldt Bloomberg

Donald Tusk, voorzitter van de Europese Raad, haalde op Twitter uit naar Johnson. "Het winnen van de blame game is niet wat er op het spel staat", twitterde hij. "Wat er op het spel staat is de toekomst van Europa en het Verenigd Koninkrijk, net als de veiligheid en belangen van onze mensen. Je wilt geen deal, je wilt geen verlenging en je wilt de brexit niet intrekken. Quo Vadis?"

Quo Vadis is een term uit het Latijn en betekent 'Waarheen ga jij?'. 

Ierse grens

Ierland is al tijden het probleem in de onderhandelingen. Het Ierse eiland bestaat uit Ierland (onderdeel van de EU) en Noord-Ierland (onderdeel van het Verenigd Koninkrijk). Er mag daar volgens het Goedevrijdagakkoord geen harde grens komen op het eiland, waardoor het een blijvend probleem is.

De Britten willen niet dat het Verenigd Koninkrijk wordt opgesplitst in een deel dat buiten de douane-unie van de EU valt en een ander deel dat daar wel in valt. Premier Johnson heeft tegen Merkel gezegd dat deze eis een akkoord in de weg zit. Daarnaast vindt Johnson dat de EU zijn nieuwste voorstel niet serieus neemt.

'Verhelderend moment'

De Britten beweren tegenover een verslaggever van Sky News dat het telefoontje met Merkel heeft laten zien dat de EU 'een nieuwe positie' heeft ingenomen. Het zou een 'verhelderend moment' voor Johnson zijn geweest, waarbij duidelijk is geworden dat een deal sluiten niet mogelijk is. Of dit echt is, en van wie het komt, is niet te zeggen, maar de Britten lijken daarmee duidelijk te willen maken dat verder praten weinig zin heeft.

Daar wordt sowieso op voorgesorteerd, zegt politiek verslaggever Fons Lambie. "EU-landen zeggen naar buiten toe dat ze bereid zijn tot een deal, maar achter de schermen is het gevoel: Johnson komt op het laatste moment met een nieuw en vaag plan, maar is helemaal niet serieus."

'Johnson wil niet slagen met deal' 

"De EU-landen denken dat het voorstel van Johnson niet is bedoeld om een deal te sluiten, maar vooral bedoeld is om het mislukken in de schoenen van de EU te schuiven", legt Lambie uit. "Concreet pushen de Britten nu om een onderhandeling te beginnen, maar EU-landen willen eerst meer details zien voordat ze aan onderhandelingen beginnen. En daar zit het voorlopig vast." 

Voorstel Johnson schuurt

In het voorstel schrapt Johnson de backstop. Noord-Ierland moet tijdelijk in de Europese interne markt blijven, maar Noord-Ierland hoort ook bij de Britse douane-unie. Dan moeten er controlepunten komen en dat moet waterdicht zijn, stelt Lambie. "Dat is niet uitgewerkt. Daarnaast kan Johnson in de Britse douane-unie een ander handelstarief hanteren dan in de Europese douane-unie: Dit schuurt, zeggen insiders. Want wat als het tarief in Noord-Ierland een stuk lager ligt dan in Ierland? Waar wordt dan afgerekend als er geen controles zijn, vraagt men zich af." 

"Zoals een kabinetsbron laatst zei: een markt, een interne markt is het succes van de EU. Dan gaan we nu niet plotseling toestaan dat de Britten via Noord-Ierland een gek achterdeurtje krijgen. En tot overmaat van ramp moet het Noord-Ierse parlement besluiten om deze tijdelijke afspraken elke keer te verlengen."

Wat gaat er komende weken gebeuren? 

De komende weken wordt het nog spannend, denkt Lambie. "Het spel tussen EU-landen en het Verenigd Koninkrijk wordt hoog gespeeld en komt ergens voor of tijdens de EU-top volgende week tot een climax. Een deal op of rond de EU-top is ver weg en onwaarschijnlijk, zeggen insiders. Dan is de vraag: kiest Johnson voor uitstel? Of houdt Johnson vast aan een no-deal en wordt hij in eigen land voor de rechter gesleept?"

Bron • RTL Z