Buitenland

Amerikaanse troepen weg uit Syrië: 'Voor de Koerden ziet het er heel somber uit'

19 december 2018 17:53

Een gezin in Manbij, noord-Syrië, stuit op een voertuig van de door de VS aangevoerde coalitie. Beeld © AFP

De Verenigde Staten zijn begonnen met het terughalen van hun troepen uit Syrië. In de strijd tegen de terreurbeweging IS zou een 'nieuwe fase' zijn aangebroken, zegt het Witte Huis. Voor de Koerden in het noorden van Syrië betekent het niet veel goeds, zegt correspondent Olaf Koens. "Deze oorlog is nog lang niet voorbij."

Het gaat om tweeduizend militairen. Ze worden de komende maanden teruggehaald. De operatie is vandaag begonnen. President Donald Trump meldt op Twitter: "We hebben IS in Syrië verslagen, mijn enige reden om daar tijdens het Trump-presidentschap te zijn."

Sinds hij aantrad als president, heeft Trump geregeld laten weten de Amerikaanse operatie tegen IS te willen stoppen zodra dat mogelijk was. Hij vindt de missie duur en gevaarlijk.

Turkije tegen de Koerden

Bovendien liggen de Amerikanen in Syrië overhoop met NAVO-bondgenoot Turkije, dat de Koerden in het noorden van Syrië wil aanpakken. Turkije ziet ze als vijand, de Amerikanen zien ze juist als bondgenoot in de strijd tegen IS.

Juist voor de Koerden kan de Amerikaanse terugtrekking daarom desastreus uitpakken, zegt Midden-Oostencorrespondent Olaf Koens. "De Amerikaanse aanwezigheid zorgde ervoor dat Turkije de Koerden niet op de korrel kon nemen. Als de Amerikanen inpakken, kunnen de Koerden ook wel inpakken."

Voedingsbodem voor IS

De strijd tegen IS is bovendien nog lang niet voorbij, zegt Koens. "Ja, het kalifaat is grotendeels verslagen, al zijn er grote gebieden in Syrië waar IS nog gewoon bestaat. Maar de oorzaken zijn niet weggenomen. Steden als Raqqa en Mosul zijn met de grond gelijkgemaakt. Als de Amerikanen nu vertrekken, laten ze steden achter die ruïnes zijn geworden. Dat is altijd een voedingsbodem voor terreurbewegingen – of het nu om IS gaat, of om een mogelijke opvolger."

Met het vertrek van de VS uit het noorden van Syrië 'komt de geopolitieke machine weer in beweging', zegt Koens. En er zijn nogal wat partijen die in het gat willen springen dat Trump achterlaat. "Iraanse milities lopen er al te loeren op een kans om permanent een voet tussen de deur te krijgen."

Assad stevig in het zadel

Naast Turkije, dat het vooral op de Koerden voorzien heeft, is er natuurlijk altijd nog de Syrische president Assad, wiens rol ook na zeven jaar burgeroorlog niet is uitgespeeld – integendeel, zegt Koens. "Hij zit stevig in het zadel. Je kunt zelfs verwachten dat hij het laat aankomen op een dealtje met Turkije."

Op papier zijn de banden tussen Turkije en Assad slecht. "Liefst zouden ze hem zien verdwijnen. Maar als het erop aankomt, hebben de Turken een groter probleem met de Koerden dan met Assad."