Buitenland

Advies EU-hof: Britten mogen op eigen houtje brexit afblazen

Michaël Niewold • 04 december 2018 10:53 @michaelniewold

Beeld © Getty Images

Als het Verenigd Koninkrijk het wil, dan kan het op eigen houtje besluiten dat het tóch niet uit de Europese Unie stapt. Juridisch zou dat mogen, meldt de advocaat-generaal van het Europese Hof van Justitie in een advies aan het hof.

De advocaat-generaal is de belangrijkste adviseur van het hof, zijn adviezen zijn niet bindend maar worden vaak overgenomen door het hof in de uiteindelijke uitspraak.

Mocht dat gebeuren dan zouden de Britten na ruim anderhalf jaar onderhandelen met de EU over hun vertrek op het laatste moment toch kunnen zeggen dat ze toch liever lid blijven van de unie. 

Volgens de advocaat-generaal Manuel Campos Sanchez-Bordona is het binnen de regels van de EU mogelijk dat een lidstaat eenzijdig zijn aankondiging van vertrek uit de EU toch intrekt. Daar hoeft dus geen overeenstemming met de EU over bereikt te worden, stelt hij.  

Formeel akkoord

De Britten kunnen dit doen totdat er een formeel akkoord is, dus totdat het Britse en Europese parlement het akkoord hebben geratificeerd, zegt een woordvoerder van het hof dat in Luxemburg is gevestigd. Maar het kan niet onbeperkt: het uiterste moment is 29 maart volgend jaar, het moment dat de Britten officieel de EU gaan verlaten. 

Het advies van de advocaat-generaal is politiek van belang, want volgende week 11 december stemt het Britse parlement over het akkoord dat premier Theresa May heeft bereikt met de EU. Het is de vraag of zij een meerderheid krijgt, zelfs in haar eigen partij is veel weerstand tegen het akkoord.

'Extra optie voor parlementariërs'

Het advies kan gebruikt worden als argument door tegenstanders van de brexit. Het Europese Hof van Justitie kijkt op verzoek van Schotse rechters naar het Artikel 50 van het EU-verdrag dat de uittreding van landen uit de EU regelt. Schotse parlementariërs - tegenstanders van de brexit - stapten naar de rechter, in de hoop een tweede referendum over de brexit af te kunnen dwingen.  

Alyn Smith, een Schotse Europarlementariër die betrokken is bij de zaak, zegt tegen The Guardian dat dit advies bevestigt dat brexit kan worden stopgezet.  

Volgens hem is dit een handleiding om uit de 'brexit-janboel' te komen. Het geeft Britse parlementariërs een optie naast de deal van May of een chaos door brexit zonder deal, zegt hij.

Jo Maugham, een van de advocaten die betrokken is bij de zaak, sluit daarbij aan: "Hiermee ligt de beslissing over onze toekomst weer in handen van diegenen die erover gaan: onze gekozen volksvertegenwoordigers."

Snel vonnis

Wanneer het Hof uitspraak doet is nog niet bekend. "Ik verwacht het heel snel, maar er is nog geen datum. Maar het zal geen maanden duren", aldus de woordvoerder. Er is volgens hem zelfs een kans dat dit al voor volgende week dinsdag gebeurt.

Bron • RTL Z