Algemeen

EU lanceert aanpak zwerfafval en wil verbod op wattenstaafjes en rietjes

26 mei 2018 13:34

Netten van Italiaanse vissers worden ontdaan van plastic. Beeld © Getty Images

Wattenstaafjes, plastic wegwerpbestek, rietjes, roerstaafjes en plastic stokjes voor ballonnen. Ze komen als het aan de Europese Commissie ligt allemaal op een lijst van producten die niet meer verkocht mogen worden om zo de hoeveelheid zwerfafval tegen te gaan.

Er zijn met name zorgen over de hoeveelheid plastic die in de natuur en in zee terechtkomt. Hoe zo'n verbod er precies uit moet komen te zien, moet maandag blijken als de Europese Commissie het plan van aanpak presenteert. 

Een conceptversie van de nieuwe regels is al wel uitgelekt via nieuwssite Politico. Met name wegwerpplastic moet het ontgelden. Op de lijst van producten die niet meer verkocht zouden mogen worden, staan wattenstaafjes (met uitzondering van medisch gebruik), plastic bestek, plastic borden en rietjes (ook voor rietjes geldt een medische uitzondering), roerstaafjes en ballonstokjes. 

Waarschuwing op tampons en ballonnen

Lidstaten moeten daarnaast het gebruik ontmoedigen van plastic bakjes voor eten. Op tampons, maandverband, sanitaire doekjes en ballonnen moet staan dat je ze niet in het riool of in het mileu mag gooien. De dop van alle drankverpakkingen moet eraan vastzitten omdat er veel losse doppen tussen het zwerfafval zitten.

Zie ook: 'Europa wil verbod op plastic wattenstaafjes'

De maatregelen - onbekend is wanneer deze moeten ingaan - zullen niet alleen gevolgen hebben voor producenten maar ook voor groothandelaren, de horeca, vliegtuigmaatschappen en bijvoorbeeld (bedrijfs)kantines.

Vorken van berkenhout en borden van suikerriet

Jacques van der Aart is inkoper bij Wiko Verpakkingen. Dit bedrijf koopt onder andere plastic maaltijdbakken, bestek, plastic flessen, bekers en borden in bij leveranciers in China en Zuid-Afrika en verkoopt deze in Nederland aan cateraars, horeca, slagerijen en vishandels.

Hij noemt de plannen 'geen verrassing'. "We wisten dat dit eraan zou komen en hebben ons assortiment de afgelopen jaren al aangepast." Zo zijn er berkenhouten vorkjes, bekers van karton en soepkommen van suikerriet. Nadeel: de kosten hiervan. "Plastic roerstaafjes kosten 3,95 euro per duizend, houten richting de 8 euro."

'Alles vervangen niet mogelijk'

Daarnaast, zegt hij, is het niet mogelijk om alles wat nu van plastic is te vervangen door duurzame materialen. "Stel dat je alles van suikerriet wil maken, dan ontrek je het aanbod uit de voedselketen en ontstaat daar weer een probleem. En neem polystyreen, waar drinkbekers van gemaakt worden. Beter te recyclen maar ongeschikt voor hele hete dranken, dan vervormt je beker."

Miniatuurvoorbeeld

Alle verpakkingen bij The Barn zijn 100 honderd recyclebaar, biologisch, composteerbaar en afbreekbaar. (Foto: The Barn) 

Toch zijn er horeca-ondernemers die juist sier willen maken met duurzame verpakkingen, zoals fastfoodketen The Barn, die drie filialen telt. Het bestek dat The Barn gebruikt is gemaakt van mais en suikerbieten en volledig composteerbaar. De rietjes zijn gemaakt van stro, vertelt oprichter Joost Leendertse.

"Dat proef je wel ja. Je moet eraan wennen, maar je kan er gewoon een milkshake mee drinken." Deze producten zijn allemaal duurder dan gewone plastic producten, maar dat maakt hem niet uit. "Wij vinden dit de toekomst." 

Aandeelhouders McDonalds willen rietjes behouden

Het Hilton maakte deze week bekend dat het voor het einde van dit jaar alle plastic rietjes en flesjes zal verwijderen in de hotels in Europa, het Midden-Oosten en Afrika. Het gaat om vijf miljoen rietjes en 20 miljoen plastic waterflesjes op jaarbasis. 

Hoe moeilijk het voor bedrijven kan zijn om plastic in de ban te doen, weet McDonalds. In een aantal landen gebruikt de fastfoodketen al geen plastic rietjes meer (Nederland zit daar niet bij), maar een wereldwijde ban erop zit er niet in.

Tijdens de aandeelhoudersvergadering deze week stemde nog geen 8 procent voor het idee. Volgens SumOfUs, een internationale waakhond voor grote bedrijven, gebruikt McDonalds dagelijk 95 miljoen rietjes. Tegen de Amerikaanse krant USA Today zegt het bedrijf op zoek te gaan naar nieuwe oplossingen. 

Meer op rtlz.nl:

Bron • RTL Z