Algemeen

Vorig jaar zes bijna-botsingen tussen vliegtuigen en drones

12 mei 2018 18:00

Archieffoto Beeld © AFP

Het aantal bijna-botsingen tussen vliegtuigen en drones in het Nederlandse luchtruim is afgelopen jaar fors toegenomen. In 2017 werden zes ernstige incidenten gemeld waarbij toestellen ternauwernood een drone konden ontwijken. Het ging voor het eerst ook om grote vliegtuigen, zoals een Boeing 737 van Transavia – blijkt uit onderzoek van RTL Nieuws.

Het is eind juni 2017 wanneer de bemanning van een vlucht uit Catania (Sicilië) de daling heeft ingezet naar Schiphol. Het Transavia-toestel vliegt op dat moment op drie kilometer hoogte boven Hellevloetsluis, wanneer de co-piloot in haar rechterraam een drone opmerkt. "We zien een drone op onze hoogte ons passeren", meldt de piloot aan de luchtverkeersleiding, zo blijkt uit een audio-opname in bezit van RTL Nieuws. Het apparaat schiet onder de rechtervleugel door en geeft licht. 

Volgens de piloot gaat het om een grote drone met propellers. Andere vliegtuigen in de buurt worden gewaarschuwd voor het apparaat.

Onveiligheid door drones

Al in 2016 gewaarschuwd

Piloten waarschuwden in 2016 al dat strengere regels voor het gebruik van drones noodzakelijk zijn om het luchtruim veilig te houden. Die zorgen blijken niet onterecht, wanneer een jaar later zes toestellen aan een botsing zijn ontsnapt. De Onderzoeksraad voor Veiligheid bestempelt de voorvallen elk als 'ernstig incident', wat betekent dat de omstandigheden hadden kunnen leiden tot een ongeval. Maar bij het uitblijven van een spoor van de dronebestuurders, blijft het bij een waarneming en gaan de daders vrijuit.

In april 2017 moest de instructeur van een lesvlucht boven Groningen een uitwijkmanoeuvre naar rechts maken om een naderende drone te ontwijken op een hoogte van 180 meter. Een drone mag maar maximaal 120 meter hoog vliegen. Ook een piloot van vliegveld Teuge werd afgelopen najaar opgeschrikt door een drone. Het apparaat kwam recht op de cockpit af. De piloot moest onmiddellijk een daalvlucht inzetten om de drone te ontwijken. Het verschil tussen de drone en het toestel bedroeg zo’n twintig meter.

Een cockpitraam is daar niet tegen bestand >

Een botsing met een drone is in potentie gevaarlijker dan wanneer een vliegtuig in aanraking komt met een zwerm vogels. "Een drone heeft vaak een paar harde delen, waar de massa heel geconcentreerd en zwaar is. Een cockpitraam is daar niet tegen bestand", zegt luchtvaartdeskundige Hans Heerkens van de Universiteit Twente. "Wanneer een drone in de vliegtuigmotor terecht komt, kan een motorblad afbreken. Je kunt dan alsnog veilig landen, maar in de luchtvaart is ieder gevaar er een te veel."

Voorheen maakten vooral kleine vliegtuigjes melding van een bijna-botsing met drones. Zo beschadigde een drone afgelopen oktober het zweefvliegtuig van Frits Urselmann (zie hieronder de foto die hij van de schade maakte). "De drone vloog tegen de winglet van de vleugel. Ik had voor 1800 euro schade. Ik heb het incident gemeld bij de inspectie en de politie. Maar die weten ook niet van wie de drone is", verzucht hij.

Miniatuurvoorbeeld

Moet weten wat de regels zijn

Mark Rademaker is voorzitter van AOPA, de vereniging van piloten in de kleine luchtvaart. Hij vindt dat drones aan strengere regels moeten worden gebonden. "Wij willen dat individuele drones worden geregistreerd. Mensen die een drone kopen moeten ook weten wat de regels zijn."

Rademaker maakte als piloot zelf ook mee dat een drone opdook in het luchtruim. "Op meer dan 1 kilometer hoogte zag ik een grote drone. Ik was echt verrast. Je kan er geen interactie mee voeren, dus dat maakt de situatie heel onzeker."

'Bezitters denken niet na'

De beroepsvereniging voor piloten in de burgerluchtvaart pleit ook voor meer handhaving en 'geo-fencing'. "Daarmee kan je de drone technisch beperken om in bepaalde gebieden niet meer te vliegen. Bezitters denken soms niet na over de gevolgen van hun dronegebruik, zonder dat het kwaad in de zin heeft", zegt VNV-voorzitter Joost van Doesburg.

Een obstakel voor het traceren van dronebestuurders die zich niet aan de regels houden is de gebrekkige registratie van de apparaten. Alleen wanneer iemand voor zijn beroep met drones vliegt, moet het apparaat worden geregistreerd in het luchtvaartregister. Daar staan op dit moment bijna 1400 drones geregistreerd.

De beroepsvereniging van dronebestuurders is het in grote lijnen eens met de wensen van de pilotenverenigingen. "Wij ons betreft gaan we drones laten registreren en ook op afleesbaar laten zijn op vluchtradars", stelt Rob van Nieuwland van DARPAS. “Wij ergeren ons ook aan mensen die bij de speelgoedwinkel een drone kopen en het liefst in de winkelstraat nog een testvluchtje uitvoeren terwijl ze niet eens een bijsluiter hebben gelezen."

Meer op rtlnieuws.nl:
Drones zijn straks overal: 'Regels kunnen techniek niet stoppen'

Bron • RTL Nieuws / Yoeri Vugts & Jildou van Opzeeland