Algemeen

Toch extra handmatige natellingen vanwege omstreden verkiezingssoftware

20 maart 2018 16:29

Beeld © ANP

Meerdere gemeenten doen toch een extra handmatige natelling bij de gemeenteraadsverkiezingen. In elk geval Utrecht en Tilburg komen daarmee tegemoet aan inwoners die zich zorgen maken over de veiligheid van de verkiezingssoftware waarmee stemmen worden opgeteld.

Stembiljetten in Nederland worden handmatig geteld, maar de uitslagen van de stembureaus worden op het gemeentehuis opgeteld met speciale software. Een week geleden onthulde RTL Nieuws dat de software die de verkiezingsuitslag berekent, tientallen beveiligingslekken bevat. Hierdoor zouden kwaadwillenden vrij eenvoudig en ongemerkt de uitslag kunnen manipuleren, zeggen experts.

Zorgen over software

Utrecht nodigde na de uitzending één van de IT-experts uit op het gemeentehuis, zegt Henk van Dijkhuizen, hoofd publiekszaken van de gemeente, tegen RTL Nieuws. "Hij wees ons op een ontbrekende schakel in het systeem: een handmatige controle van de uitslag. Ik deel zijn zorgen. Als je te veel vertrouwt op software, kan je bedrogen uitkomen."

De gemeente gebruikt de software nog wel om alle resultaten van de verschillende stembureaus bij elkaar op te tellen. Maar daarna wordt er ook nog een steekproef gedaan. Van drie willekeurig gekozen partijen worden alle totalen met de hand opgeteld. Als de handmatige rekensom overeenkomt met die van de computer, is het vrijwel uitgesloten dat de lekken in de software zijn misbruikt.

Beveiligingsonderzoeker Sijmen Ruwhof vindt het 'een hele mooie oplossing' van Utrecht. "Een goed compromis gegeven de korte tijd die er nog is. Nu hangt het tenminste niet meer alleen van burgers af om de uitslag te controleren."

'Veel moeite met handmatig hertellen'

Vorige week bleek dat Minister Ollongren van Binnenlandse Zaken juist het handmatig hertellen heeft afgeschaft. Toen daar ophef over ontstond zei ze dat gemeenten er bij de vorige verkiezingen 'veel moeite' mee hebben gehad.

Maar de gemeente Utrecht denkt dat hun manier van handmatige controle goed te doen is. "Bovendien," zegt Van Dijkhuizen: "als dit het vertrouwen in de verkiezingen vergroot, dan moeten we dit gewoon doen."

Ook de SP Utrecht is erg blij met de maatregel. Via schriftelijke vragen probeerde de partij vorige week al handmatige controle af te dwingen. “De betrouwbaarheid van de verkiezingsuitslag moet helder zijn, en het kan wat SP Utrecht betreft geen argument zijn dat het te veel werk is om alles goed te controleren," aldus raadslid Michel Eggermont.

Zo zit het in elkaar:

Onderzoeksverslaggever Koen de Regt legt uit wat er mis met de stemsoftware.

Meer op rtlnieuws.nl:

Bron • RTL Nieuws