Beurs

De wereld in 2017 volgens Theodoor Gilissen

20 december 2016 08:44

De wereld in 2017 volgens Theodoor Gilissen

Wat brengt het nieuwe jaar voor de belegger? Wekelijks kijken we naar de visie die banken hebben op het komende jaar. Ditmaal kijken we naar de outlook van Theodoor Gilissen Bankiers.

'De Wereld op een Kruispunt', zo luidt de titel van de outlook voor 2017 van Theodoor Gilissen Bankiers. En die outlook houdt rekening met veel reuring. Allereerst de vooruitzichten voor de wereldeconomie: groei? Stagnatie?

Voor Europa verwacht de bank een groei van 1,5% op jaarbasis, vergelijkbaar met 2016. Onder voorbehoud uiteraard, er zitten nogal wat wildcards in het spel: drie van de vijf grootste economieën van de eurozone houden verkiezingen en ook de Brexitonderhandelingen kunnen de nodige voren trekken in het financiële landschap.

Dan de VS, over wildcards gesproken. Hier zal Donald Trump naar verwachting snel werk maken van belastinghervormingen en infrastructuur- en defensie-uitgaven. Groei voor op de middellange termijn dus, een groeiversnelling die er volgens Gilissen als volgt uit ziet: van 1,6 procent in 2016 tot 2,4 procent in 2017.


Ook een groei van 1,2 procent voor Japan, ondanks de sterke vergrijzing. Voor China blijven de groeicijfers goed, al zit de economie daar in een transitiefase. Opkomende markten: van hetzelfde laken een pak - na jaren van stagnatie eindelijk betere vooruitzichten. 

Beleggers moeten dus rekening blijven houden met snelle omslagpunten.

Voor jou de belangrijkste beleggingscategorieën op een rijtje​

Aandelen

De fiscale initiatieven verlengen de economische cyclus maar vergroten ook de kans op een zogenoemd ‘boom-bust’ scenario waarin een extra economische impuls gevolgd wordt door een recessie. Die recessie kan optreden worden als het bedrijfsleven nieuwe kansen ziet en de productiviteitsgroei toeneemt.

Gilissen is voorzichtig positief voor aandelen. De oplopende rente en de gestegen aandelenkoersen maken aandelen ten opzichte van obligaties weliswaar relatief iets minder aantrekkelijk dan eerder in 2016, maar de lage rentestanden en de aantrekkende omzet- en winstgroei steunen de aandelenkoersen.

Onderliggend verbeteren de economische ontwikkelingen. In de winstontwikkeling mogelijk een omslagpunt, nadat de winsten de laatste kwartalen onder druk stonden. Herstel van de energiesector, verbetering in de omzetten en meer ‘pricing power’ bij ondernemingen door een licht oplopende inflatie zorgen voor winstherstel.

Binnen aandelen een lichte voorkeur voor Amerikaanse en Japanse stocks. De waarderingen van Amerikaanse aandelen zijn met een koers/winstverhouding van nog geen 17 en een aantrekkende winstgroei niet buitensporig, hoewel kwetsbaar. De recente afzwakking van de yen en de aantrekkende Aziatische economieën zijn positief voor Japanse exporteurs.

De Amerikaanse aandelenkoersen bevinden zich op recordhoogten, de waarderingen zijn relatief hoog maar de marges verbeteren. Marktdeelnemers die op nieuwe technologieën en baanbrekende bedrijfsmodellen zijn gebaseerd, bevinden zich in de VS en steunen de koersen.

Bovendien kan de repatriëring van de winsten leiden tot extra investeringen, dividendverhogingen en inkoop van eigen aandelen. De omgekeerde koers-winstverhouding, het rendement op aandelen, ligt nog duidelijk boven de rente op bedrijfsobligaties. Trump kan de bedrijfscyclus voorlopig verlengen.

Belangrijk is Trumps voornemen om de huidige vennootschapsbelasting van 35 procent tot 15 procent te verlagen, wat tot de hervestiging van bedrijven in de VS kan leiden. En tot een hogere winst per aandeel van bedrijven in een groot aantal sectoren.

Bedrijven met een sterke binnenlandse basis zijn minder kwetsbaar dan ondernemingen die afhankelijk zijn van internationale handel of buiten de VS gegenereerde winst. Extra investeringen in de infrastructuur zullen de bouwsector stimuleren, maar ook sectoren als defensie, energie, mijnbouw, geneesmiddelen en verzekeringen zouden van Trumps beleid moeten profiteren.

En dan Europa...

Wat Europa betreft, richt Gilissen zich op waardeaandelen en meer conjuntuurgevoelige sectoren als materialen en de industriële sector. De bank is nog wat terughoudend voor Europese aandelen, maar ziet wel meer mogelijkheden. Deze verwachting is gebaseerd op positieve grondstoffenprijsontwikkelingen, licht toenemende inflatie, reële basiseffecten en verbeterende consumentenindicatoren. De waarderingen zijn aantrekkelijk en de winsten verbeteren en worden geholpen door de zwakke euro. Aanhoudend politieke spanningen kunnen echter roet in het eten strooien.

Tegelijkertijd zou de rentecurve moeten versteilen, wat een positief effect zou moeten hebben op bank- en verzekeringsaandelen, hoewel de operationele winst kwetsbaar zal blijven. 

Ten slotte, nu is gebleken dat monetair beleid een steeds minder effectief instrument blijkt om de economie te stimuleren, is er een duidelijk fiscaal beleid nodig om de investeringen te stimuleren.

Conclusie: Gilissen heeft een sterke appetite voor meer conjunctuurgevoelige grondstoffengerelateerde segmenten, ten koste van de defensieve sectoren.

Gezien de matige groei en het matige bedrijfs- en consumentenvertrouwen, lijkt er niet veel reden om in Japanse aandelen te beleggen. Toch heeft Gilisen het advies verhoogd: winstontwikkelingen verbeteren doordat Japanse ondernemingen hun kostenbasis snel verlagen en daarmee kan het rendement op het geïnvesteerde vermogen duidelijk verbeteren. Japanse ondernemingen doen het beter als de dollar aantrekt en de economische groei in de VS versnelt. Bovendien is de nadruk op aandeelhouderswaarde groot.


Potentiële risicofactoren voor aandelen zijn oplopende rentestanden, verdere ontbinding van de EU en veel politieke onrust. Vanwege dit risico op onverwachte gebeurtenissen en de oprukkende digitalisering, verwacht Gilissen voor 2017 een verdergaande verstoring van de oude modellen en hoogstwaarschijnlijk een forse marktvolatiliteit.

O, O, Obligaties

Doordat de meeste officiële rentetarieven zich op het laagste peil ooit bevinden en de meeste centrale banken op grote schaal obligaties opkopen, daalden de marktrentes in de loop van 2016 verder. Na het Brexit-referendum daalde de rente op Duitse 10-jaarsobligaties zelfs tot onder het vriespunt.

Beleggers die negatieve rentes wilden vermijden kozen voor meer kredietrisico in bedrijfs- en hoogrentende obligaties, waardoor de risico-opslagen op deze obligaties verkrapten. In Europa werd deze beweging versterkt doordat de ECB in het kader van haar obligatieopkoopprogramma sinds juni voor circa 10 miljard per maand aan bedrijfsobligaties opkoopt.

Als gevolg hiervan daalde de risico-opslag op bedrijfsobligaties tot lage niveaus: sommige goed aangeschreven bedrijven werden zelfs betaald om geld te lenen, doordat ze obligaties met een negatieve rente konden verkopen. Opkomende markten zagen ook veel belangstelling, doordat beleggers op jacht naar rendement terugkeerden naar regio’s die ze jarenlang gemeden hadden.

In de VS zal de rente naar verwachting verder stijgen onder de regering-Trump. In Europa zal de markt rekening moeten houden met het vooruitzicht dat de ECB het obligatieopkoopprogramma langzaam maar zeker gaat afbouwen. Dit kan later in het jaar een negatieve impact hebben op bedrijfsobligaties. Ook zal de hogere inflatie, die toe zal nemen doordat het effect van de lagere olieprijzen uit de jaarvergelijking verdwijnt, de rente opstuwen. Gilissen verwacht dat de markten een moeilijker jaar voor de boeg hebben.

Wel zijn er kansen voor specifieke categorieën. Hoogrenderende obligaties profiteren van het herstel van grondstof-gerelateerde bedrijven. Daarnaast hebben veel bedrijven langlopende financiering aangetrokken in de afgelopen jaren. Het faillissementspercentage zal naar verwachting afnemen.

Obligaties van financiële instellingen zijn aantrekkelijk gewaardeerd. Regulering voor deze obligaties zal iets soepeler worden, de trend van kapitaalversterking zet verder door en financiële instellingen kunnen profiteren van de hogere rente en steilere rentecurve.


De opkomende markten kunnen door de mogelijke impact van Trump op de handelsrelaties ook een volatiel jaar tegemoetzien. In november leidde dit al tot een uitverkoop. Gilissen blijft echter positief over dit segment, omdat verbeterd toezicht, sterkere binnenlandse economieën en grote valutareserves de opkomende markten deels beschermen. De voorkeur? Beleggingen met een korte looptijd en in harde valuta.

Terug van weggeweest: grondstoffen

Na vijf jaar van gestage dalingen en forse consolideringen in de sector, lijkt zich een kentering af te tekenen. Dankzij het groeiende evenwicht tussen vraag en aanbod, zijn de prijsvooruitzichten voor 2017 verbeterd.

Aan deze positieve trend liggen verschillende factoren ten grondslag. In de eerste plaats neemt de industrie toe in zowel de ontwikkelde als de opkomende markten, met name in Azië. Ten tweede lijkt het erop dat de centrale banken vrijwel alle mogelijkheden voor verruimend monetair beleid opgebruikt hebben. Daarom dringen ze er nu op aan dat de overheden fiscale maatregelen nemen en de infrastructuuruitgaven moeten verhogen. Dit zijn gunstige ontwikkelingen voor de vraagkant naar grondstoffen.

Tegelijkertijd zijn producenten meer bereid om de productie te beperken. Vanaf 1 januari zullen diverse OPEC-landen, vooral Saudi-Arabië, en zelfs non-OPEC landen de productie beperken. Als de productie echt wordt verminderd, zal dit verdere steun voor de olieprijs betekenen.

Olie is een belangrijk onderdeel van de productiekosten van grondstoffen als metalen en landbouwproducten. Gilissen verwacht daarom een prijsstijging voor veel grondstoffen. De koersen van industriële metalen zullen door productieverlagingen als gevolg van uitgestelde investeringen door mijnbouwbedrijven, ook stijgen. De Chinese staalproducenten, die goed zijn voor de helft van de wereldwijde output, verlagen nu eindelijk ook hun productie.

Er zijn niettemin risico's voor het huidige herstel. Een forse vertraging van vooral de Chinese vastgoedmarkt, zou tot een afname van de vraag naar bouwmaterialen en andere grondstoffen leiden.

In het algemeen is het evenwicht tussen vraag en aanbod, dat nog verder wordt ondersteund door de toegenomen investeringsstromen van beleggers, in 2017 nog gunstiger. Om te kunnen profiteren van de grondstoffenmarkt en voor een evenwichtige portefeuille is het daarom belangrijk om gespreid te beleggen in grondstoffen.


Valuta

Gilissen verwacht dat de dollar in een bandbreedte van 1,00 tot 1,15 ten opzichte van de euro zal blijven bewegen. Tegenover een hogere rente, een hogere economische groei en oplopende inflatie staat een verslechtering van het tekort op de lopende rekening, die de dollarbeweging kan beperken.

De Japanse yen wordt gesteund door het grote overschot op de lopende rekening. Dit overschot speelt met name in periodes van hoge risicoaversie een rol in de steun aan de yenkoers. Recent daalde de yen ten opzichte van de dollar mede door het effect van Trump en de oplopende rente in de VS.

In het VK daarentegen is juist sprake van een fors tekort op de lopende rekening, wat zijn tol heeft geëist op het Britse pond. De Britse munt is sinds het Britse besluit de EU te willen verlaten sterk in waarde gedaald. De macro-economische en politieke ontwikkelingen blijven de munt drukken.

Hogere grondstoffenprijzen stimuleerden in het eerste halfjaar de grondstoffengerelateerde valuta. Dankzij de aanhoudende groei in China, verwacht Gilissen dat 2017 een goed jaar voor deze munten zal zijn.

Afgezien van valuta van landen die met binnenlandse problemen te kampen hebben zoals de Zuid-Afrikaanse rand en de Turkse lira, zouden grondstoffengerelateerde valuta het goed moeten doen. Dit vooruitzicht is echter gebaseerd op de aanname dat de afbouw door de Fed zeer geleidelijk zal plaatsvinden en eventuele handelsbeperkingen gering zullen zijn.

Uiteindelijk is het zo dat de vooruitzichten voor de Chinese economie veruit de grootste risicofactor vormen voor onze valuta-prognoses.

De take away 

Nogmaals samengevat: uitdagingen in 2017 voor obligatiehouders omdat de rente onder Trump omhoog gaat. Verwacht wordt een geleidelijke stijging van de rente die door een ruimer monetaire beleid en lagere economische groei wel onder historische niveaus zal blijven. Een dollar die tussen de 1 en 1,15 euro blijft en herstel van grondstoffengerelateerde valuta. 

De drie grootste risico’s voor de bewegingen op de financiële markten zijn de politieke ontwikkelingen, een terugval op de obligatiemarkten en cyber attacks. Positieve verrassingen kunnen voortkomen uit een verbeterende economie en een hogere winstgroei.

In Gilissens beleggingsbeleid: een positief advies voor risicovollere beleggingen. Deze omvatten aandelen, onroerend goed, grondstoffen, high yield en schulden uit opkomende markten.

De vraag- en aanbodverhoudingen voor grondstoffen komen meer in evenwicht, waardoor een verdere langzame prijsstijging aannemelijk is. In een periode van aantrekkende groei en een oplopende inflatie presteren grondstoffen meestal goed. Daarbovenop komen extra investeringen in infrastructuur die de vraag naar industriële metalen en olie ondersteunen. Ook het voornemen van OPEC om de productie te verlagen zal ondersteunend werken voor de olieprijzen.

Onroerend goed heeft te lijden van de oplopende rente maar een hogere groei en stijgende vastgoedprijzen en huren bieden op termijn compensatie.

Een positief advies voor absolute return beleggingen en microfinanciering, waar een stijgende rente positief doorwerkt. 

Bron • RTL Z

 

Gerelateerde artikelen